تثبیت شیمیایی فلزات سنگین خاک و پسماندهای صنایع سرب و روی با استفاده از افزودنی های آهک، گل قرمز، سیمان و سرباره ذوب آهن
تثبیت شیمیایی فلزات سنگین خاک و پسماندهای صنایع سرب و روی با استفاده از افزودنی های آهک، گل قرمز، سیمان و سرباره ذوب آهن
روانبخش شیردم1 سارا امامی2 سمیه محمدی3
1) استادیار گروه مهندسی محیط زیست دانشکده محیط زیست
2) دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی عمران محیط زیست دانشکده محیط زیست
3) استادیار گروه مهندسی محیط زیست دانشکده محیط زیست
کد IOI مقاله
:
XYEA-BZZBC
محل انتشار :
چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری(4icsau.ir)
چکیده :
برخی از مناطق صنعتی سرب و روی واقع در استان زنجان، با مشکل آلودگی خاک به فلزات سنگین مواجه است که منبع آن
فعالیت صنعتی و معدنکاوی در منطقه مربوطه می باشد. با هدف کاهش زیست دسترس پذیری و حاللیت فلزات نیکل،کادمیم،
سرب، روی و کبالت باطله کیک لیچ، نمونه ای از باطله مذکور از محل انباشت آن در یک از واحدهای صنعتی منطقه جمع آوری و
نخست خصوصیات شیمیایی آنها با استفاده از آنالیزهای XRF و XRD مورد اندازه گیری قرارگرفتند. سپس، ای باطله با تثبیت
کننده های آهک، گل قرمز، سیمان و سرباره به ترتیب بادرصد های 0-5 ، %0-3، %0-2 %و 0-6 %بصورت مستقل و تلفیقی )دو
تثبیت کننده( در قالب 16 نمونه مخلوط شدند. به منظور بررسی میزان کاهش زیست دسترس پذیری و حاللیت فلزات مذکور،
فرآیند عصاره گیری با محلول 05/0 موالر EDTA روی نمونه ها انجام گرفت و مقدار فلزات مورد نظر در عصاره های مربوطه با
استفاده از آنالیز جذب اتمی مورد اندازه گیری قرار گرفتند. نتایج آنالیزهای صورت گرفته نشان می دهد که از بین 16نمونه تهیه
شده، نمونه های که با ترکیب از هر دو تثبیت کننده آهک و گل قرمز ساخته شده اند، میزان زیست دسترس پذیری و حاللیت همه
فلزات به جز سرب را 45 تا 50 درصد کاهش داده است. مقایسه دو طیف XRD متعلق به نمونه شاهد و نمونه مخلوط شده
با آهک و گل قرمز نشان می دهد که فرم سولفیدی PbSO4 موجود در نمونه شاهد، در اثر اختالط با افزودنیهای آهک
و گل قرمز، به فرم کربناتی PbCO3 که دارای حاللیت بیشتری می باشد تغییر شکل یافته که عامل اصلی افزایش
حاللیت سرب در تمامی نمونه های تثبیت یافته با آهک و گل قرمز می باشد. در صورتیکه تثبیت کننده های سیمان و
سرباره ضمن کاهش مناسب روی و نیکل توانسته اند مقدار غلظت فلز سرب را تا 100 درصد کاهش دهند.
کلمات کلیدی : باطله معدنی کیک لیچ تثبیت شیمیایی فلزات سنگین حاللیت زیست دسترس پذیری