چگونگی توجه به جنبه¬های ظلم¬ستیزی و دادگری در شاهنامۀ فردوسی

چگونگی توجه به جنبه¬های ظلم¬ستیزی و دادگری در شاهنامۀ فردوسی

فاطمه مینا1

1) دکتری زبان و ادبیات فارسی و مدرس پردیس شهید باهنر شیراز

کد IOI مقاله : XYZH-ZAGEA
محل انتشار : دومین کنفرانس بین المللی مدیریت و علوم انسانی(2icmhconf.com)
چکیده :
    یکی از منظومه¬های حماسی که توانسته است؛ برای خود مخاطبان زیادی در جهان پیدا کند و هرگز به کهنگی نگراید؛ شاه¬نامه فردوسی است. تفاوت اين منظومۀ حماسی با دیگرحماسه¬ها، تنها به جهت ظاهر آن¬ها نیست؛ بلكه به علت توجه به ويژگي¬هاي اخلاقي متفاوت، مانند پند واندرز ،حكمت و ... است كه همواره فردوسي در خلال بيان داستان¬ها و جريان¬هاي پهلواني، توجه خوانندگان را به آن¬ها معطوف داشته. در این مقاله به صورت توصیفی و تحلیلی به اشعاری می¬پردازیم که فردوسی در آن¬ها همه¬ی افراد را سفارش به عدل و داد و نبرد علیه ظلم و بی¬دادگری کرده است. این اشعار یا از زبان پادشاهان نیکوخصالی است که معتقدند تنها برای احقاق حق محرومان، خود را ملزم به حکومت¬داری و سلطنت دانسته¬اند و یا از زبان پهلوانانی است که اگر به نبرد دشمنان می¬روند و یا در جنگي شرکت می¬کنند؛ هدفشان تنها دربردارندۀ انتقام یا كينه¬جويي شخصي نيست؛ بلكه هدف آن¬ها مقابله با بيداد و برپایی دنيايي است كه مي¬خواهد بدي¬ها و پستي¬ها را جانشين خوبي¬ها و دين بهي کند. درادامه به عواقب شومی می-پردازیم که فردوسی معتقد است؛ گریبان¬گیر ظالمان و کسانی خواهد شد که به دادگری و عدالت، بی¬اعتنا بوده¬اند. پس می-توان به این مهم دست یافت که وجود مفهوم ظلم¬ستیزی در بیشتر اشعار فردوسی می¬تواند ریشه در اعتقادات دینی او داشته باشد.

کلمات کلیدی : واژگان کلیدی فردوسی منظومه¬های حماسی عدل و داد ظلم¬ستیزی