مطالعه تطبیقی بازنمایی تجربه زیسته زنانه در آثار گرندما موزس و مکرمه قنبری

مطالعه تطبیقی بازنمایی تجربه زیسته زنانه در آثار گرندما موزس و مکرمه قنبری

فاطمه اشرفی1

1) دانشجوی کارشناسی ارشد نقاشی، دانشکده هنر، دانشگاه شاهد، تهران، ایران،

کد IOI مقاله : AAHF-ABKHAG
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری (icact.ir)
چکیده :
    تجربه زیسته زنانه یکی از مفاهیم مهم در مطالعات هنر معاصر است که بازتاب آن در آثار هنرمندان خودآموخته، امکان شناخت ابعاد گوناگون زندگی، هویت، نقش‌های اجتماعی و جهان ذهنی زنان را در بسترهای فرهنگی مختلف فراهم می‌سازد. پژوهش حاضر با هدف مطالعه تطبیقی بازنمایی تجربه زیسته زنانه در آثار گرندما موزس و مکرمه قنبری، دو هنرمند خودآموخته از دو بستر فرهنگی متفاوت، انجام شده است. پرسش اصلی پژوهش آن است که تجربه زیسته زنانه در آثار این دو هنرمند چگونه بازنمایی شده و چه شباهت‌ها و تفاوت‌هایی در مضامین، عناصر بصری و شیوه بیان آن وجود دارد؟ این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی، رویکرد تطبیقی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و تحلیل آثار منتخب دو هنرمند انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که هر دو هنرمند، با وجود تفاوت در زمینه‌های فرهنگی، جغرافیایی، تاریخی و اجتماعی، زندگی روزمره، خانواده، کار، طبیعت، خاطرات و نقش‌های زنانه را به‌عنوان مؤلفه‌های اصلی تجربه زیسته خود، به شیوه‌ای روایی بازنمایی کرده‌اند. بیان روایی و عامه‌پسند، سادگی فرمی، رنگ‌های زنده و تأکید بر حافظه فردی از مهم‌ترین وجوه اشتراک آثار آن‌هاست؛ در مقابل، تفاوت در بافت فرهنگی و زیست‌جهان هنرمندان، به شکل‌گیری تفاوت‌هایی در مضامین، نمادها، ترکیب‌بندی و شیوه روایت تصویری آنان انجامیده است. در آثار گرندما موزس، تأکید بیشتری بر خاطرات جمعی و سبک زندگی روستایی و سنتی آمریکای پیشامدرن دیده می‌شود، در حالی که در آثار مکرمه قنبری، عناصر مرتبط با تجربه شخصی، احساسات فردی، روابط خانوادگی و فرهنگ بومی ایران برجستگی بیشتری دارد. در مجموع، پژوهش نشان می‌دهد که هنر خودآموخته، فارغ از مرزهای جغرافیایی، بستری مؤثر برای بازنمایی تجربه زیسته زنان و بیان هویت فردی و فرهنگی آنان است.

کلمات کلیدی : تجربه زیسته زنانه هنر خودآموخته بازنمایی مکرمه قنبری گرندما موزس