تاثیر هوش مصنوعی و فناوری‌های دیجیتال بر فرآیند طراحی معماری معاصر

تاثیر هوش مصنوعی و فناوری‌های دیجیتال بر فرآیند طراحی معماری معاصر

فائزه سادات میرهاشمی روته1

1) پژوهشگر میان‌رشته ای

کد IOI مقاله : ABFG-ACAZHF
محل انتشار : دوازدهمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری(12icsau.ir)
چکیده :
    تحولات شتابان فناوری‌های دیجیتال در دهه‌های اخیر، فرآیند طراحی معماری را از الگوهای سنتی ترسیم و تصمیم‌گیری به سوی محیط‌هایی هوشمند، داده‌محور و تعاملی سوق داده است. در این میان، هوش مصنوعی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین فناوری‌های نوظهور، ظرفیت قابل توجهی برای بازتعریف شیوه شکل‌گیری ایده، تولید فرم، تحلیل عملکرد و ارزیابی گزینه‌های طراحی ایجاد کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر هوش مصنوعی و فناوری‌های دیجیتال بر فرآیند طراحی معماری معاصر، به تحلیل تغییرات ایجادشده در مراحل مختلف طراحی و نقش جدید معمار در این فرآیند می‌پردازد. این پژوهش با رویکرد توصیفی-تحلیلی و با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای و بررسی منابع علمی و نمونه‌های معاصر، فناوری‌هایی همچون طراحی به کمک رایانه، مدل‌سازی اطلاعات ساختمان (BIM)، طراحی پارامتریک و الگوریتمیک و ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی را در ارتباط با فرآیند طراحی معماری بررسی می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که فناوری‌های دیجیتال با افزایش سرعت پردازش اطلاعات، امکان تولید و مقایسه هم‌زمان گزینه‌های متعدد و فراهم‌کردن قابلیت شبیه‌سازی و ارزیابی عملکرد، دامنه تصمیم‌گیری معمار را گسترش داده‌اند. همچنین، هوش مصنوعی می‌تواند در مراحل ایده‌پردازی، تولید تصاویر و فرم‌های اولیه، بهینه‌سازی و تحلیل سناریوهای طراحی، نقش یک ابزار مشارکتی و پشتیبان تصمیم‌گیری را ایفا کند. با این حال، استفاده گسترده از این فناوری‌ها چالش‌هایی همچون وابستگی به الگوریتم‌ها، سوگیری داده‌ها، مسائل مرتبط با مالکیت فکری، اصالت ایده و احتمال کاهش برخی مهارت‌های حرفه‌ای را نیز به همراه دارد. بر اساس نتایج، فناوری را نمی‌توان صرفاً جایگزینی برای روش‌های پیشین دانست؛ بلکه باید آن را عاملی مؤثر در تغییر ماهیت فرآیند طراحی و بازتعریف رابطه میان انسان، داده و محیط مصنوع تلقی کرد. در این چارچوب، آینده طراحی معماری نه در حذف نقش معمار، بلکه در شکل‌گیری همکاری هوشمند میان توانایی‌های خلاقانه و انتقادی انسان و ظرفیت محاسباتی فناوری‌های دیجیتال قابل تبیین است و می‌تواند زمینه‌ساز تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر در معماری آینده باشد.

کلمات کلیدی : هوش مصنوعی فناوری‌های دیجیتال طراحی معماری معماری معاصر طراحی پارامتریک مدل‌سازی اطلاعات ساختمان