جانمایی سدهای زیر زمینی با استفاده از GIS و روش تصمیم¬گیری AHP

اوس الاعسم¹ روزبه شاد² حسين اعتماد فرد³ مرجان قائمی⁴ رافد الطائی⁵

1) دانشجویی کارشناسی ارشد نقشه برداری.دانشگاه فردوسی مشهد
2) دانشیار مهندسی عمران. دانشکده مهندسی. دانشگاه فردوسی. مشهد. ایران
3) استاديار مهندسی نقشه برداری. دانشکده مهندسی. دانشگاه فردوسی. مشهد. ایران
4) استاد مدعو مهندسی عمران. دانشکده مهندسی. دانشگاه فردوسی. مشهد
5) دانشجویی کارشناسی ارشد نقشه برداری. دانشگاه فردوسی مشهد

کد IOI مقاله : XBGD-FCFEF
محل انتشار : نهمین کنفرانس بین المللی تکنیک های توسعه پایدار در مدیریت و مهندسی صنایع با رویکرد شناخت چالش های دائمی (bmbeconf.com)
چکیده :
    چکیده برای تامین آب آشامیدنی مورد نیاز یکی از مهمترین استراتژیهای دستیابی دولتها به توسعه پایدار است. لذا، بررسی و مطالعات میدانی روی مناطق خشک و نیمه خشک جهت احداث سدهای زیرزمینی مورد توجه بسیاری از محققین در جهان قرار گرفته است. کشور عراق در دهه¬های اخیر، با کاهش سطح آبهای زیرزمینی شدیدی مواجه شده و همین امر سبب توجه بیشتر دولت عراق مساله به مدیریت منابع آبهای زیرزمینی شده است. یکی از مهمترین روشها در مدیریت منابع آبی، تجزیه و تحلیل و امکان¬سنجی احداث سدهای زیرزمینی میباشد. بنابراین، هدف از پژوهش حاضر ارزیابی احداث سدهای زیرزمینی توسط متدهای تصمیم¬گیری چندمعیاره (AHP) Analytical Hierarchy Process میباشد. به دین منظور معیارهای تاثیرگذار شامل ارتفاع، شیب، سازند زمین شناسی، کاربری اراضی، فاصله از جاده¬ها، فاصله از آبراهه¬ها، فاصله از پهنه¬های آبی موجود، شاخص پوشش گیاهی، دما و میزان بارش در نظر گرفته شدند. معیارهای مذکور ابتدا توسط روش ((AHP و با استفاده از نظر کارشناسان وزندهی گردیدند. با تلفیق وزن¬ها و لایه¬های اطلاعاتی هر یک از معیارها توسط در محیط ArcGIS 10.6 نقشه¬ی مناطق مستعد جهت احداث سد زیرزمینی در کشور عراق تهیه گردید. در ادامه با توجه به نقشه¬ی حاصله، مشاهده گردید که مناطق شمالی کشور عراق دارای وضعیت بهتری نسبت به دیگر مناطق جهت احداث سدهای زیرزمینی هستند. در نهایت، مناطق منتخب رتبه¬بندی و مشاهده شد که مناطقی با شیب نسبتا کم، دارای بارش سالانه نسبتا زیاد بوده و مناطق نزدیک آبراهه¬ها بهترین مکانها جهت احداث سدهای زیرزمینی در کشور عراق هستند.

کلمات کلیدی : جانمایی سدهای زیرزمینی تصمیم¬گیری چند معیاره gis وزندهی معیارها ahp