بررسی تاثیر سبک های شناختی بر میزان یادگیری آشکار و ضمنی در مهارت ادراکی- شناختی

زهره خلیل پور¹ محمّد تقی اقدسی² سیّد حجّت زمانی ثانی³

1) کارشناسی ارشد رفتار حرکتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2) استاد رفتار حرکتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3) استادیار رفتار حرکتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

کد IOI مقاله : XCGG-EKKFB
محل انتشار : دومین همایش بین المللی و چهارمین همایش ملی تازه های پژوهش در علوم ورزشی(umasport2020.ir)
چکیده :
    مقدمه: آموزش مهارت های حرکتی به ورزشکاران همواره اصلی ترین کار مربّیان ورزش و معلّمان تربیت بدنی بوده و تحقیقات بسیاری در حیطه ی یادگیری حرکتی همواره به دنبال کشف روش های بهتر برای کمک به یادگیری مهارت ها بوده است. تحقیقات مختلف نشان دادند که افراد می توانند در یک محیط قاعده مند بدون توجّه هوشیارانه یاد بگیرند. این نوع یادگیري، یادگیري ضمنی، در مقابل نوع مرسوم یادگیري، یادگیري آشکار قرار دارد. روش: انسان ها به دلیل داشتن سبک هاي شناختی خاص خود در اکتساب مهارت ها با یکدیگر تفاوت دارند. هدف از پژوهش حاضر، بررسی میزان یادگیری آشکار و ضمنی در افراد وابسته به زمینه و مستقل از زمینه است تا بدینوسیله دریابیم آیا سبک شناختی افراد می تواند در برتري عملکرد افراد مؤثر باشد. این تحقیق از نوع نیمه تجربی است و طرح آن شامل چهار گروه با پیش آزمون و پس آزمون می باشد. شرکت کنندگان پژوهش حاضر دانشجویان مقطع کارشناسی دانشگاه تبریز با دامنه ی سنی (23-18) سال بودند. بعد از فراخوان اعلام شده به دانشجویان جهت حضور در پژوهش، به منظور اطمینان از تفکیک کامل گروه های شناختی آزمون غربالگری سبک های شناختی انجام شد و براساس نمرات بدست آمده، ۲۴ نفر در گروه مستقل زمینه و ۲۴ نفر در گروه وابسته به زمینه اختصاص داده شدند. سپس شرکت کنندگان در هر گروه به دو روش یادگیری آشکار و ضمنی به صورت تصادفی ساده تقسیم شدند. در نتیجه ی این طبقه بندی چهار گروه (هر گروه 12 نفر) 1. وابسته به زمینه- یادگیری آشکار، 2. وابسته به زمینه- یادگیری ضمنی، 3. مستقل از زمینه- یادگیری آشکار و 4. مستقل از زمینه- یادگیری ضمنی ایجاد شدند. از آزمون گروهی تصاویر پنهان شده به منظور شناسایی سبک هاي شناختی دانشجویان و از نرم افزار کاگلب برای اندازگیری زمان واکنش زنجیره ای استفاده شد. از آزمون گروهی تصاویر پنهان شده به منظور شناسایی سبک هاي شناختی دانشجویان و از نرم افزار کاگلب برای اندازگیری زمان واکنش زنجیره ای استفاده شد. در این پژوهش، از آمار توصیفی برای تعیین میانگین ها، انحراف استاندارد، ... و از تحلیل واریانس 2 × 2 برای مقایسه ی یادگیری ضمنی و آشکار در افراد وابسته به زمینه و مستقل از زمینه استفاده می شود. برای بررسی تفاوت احتمالی در پیش آزمون ها و مراحل یادگیری شامل اکتساب، یادداری و انتقال از آنوا و برای بررسی تفاوت های احتمالی درون گروهی در مراحل یادگیری از تحلیل واریانس با اندازگیری های مکرّر با استفاده از نرم افزار اس پی اس 23 در سطح معناداری 05/0 استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد در گروه‌های وابسته به زمینه- یادگیری ضمنی و مستقل از زمینه- یادگیری آشکار تفاوت معناداری بین مراحل پیش آزمون با سایر مراحل وجود داشت. همچنین نشان داده شد که در گروه وابسته به زمینه- یادگیری آشکار تفاوت معناداری بین مراحل پیش آزمون و یادداری وجود داشت. بحث: در یک جمع بندی کلّی از نتایج حاصله می توان گفت به طور کلّی پژوهش حاضر بیانگر این موضوع است که با مقایسه ی نتایج حاصل از مراحل پیش آزمون، اکتساب، یادداری و انتقال مشاهده شد که تمام گروه ها در مرحله ی یادداری عملکرد بهتری داشتند. به طوری که براساس متغیّر بررسی شده افراد در پیش آزمون زمان بیشتری برای اجرای حرکت نیاز داشتند یا سرعت حرکت در مرحله ی یادداری بهبود پیدا کرده بود.

کلمات کلیدی : سبک های شناختی زمان واکنش یادگیري آشكار و ضمنی