مقاوم‌سازی سازه‌های بتنی قدیمی با استفاده از کامپوزیت‌های FRP و ارزیابی تأثیر آن بر رفتار لرزه‌ای

فردین ولیزاده1

چکیده :
ساختمان‌های بتنی قدیمی به‌دلیل طراحی بر اساس استانداردهای لرزه‌ای قدیمی‌تر، اغلب در برابر زلزله‌های شدید آسیب‌پذیر هستند و نیاز به مقاوم‌سازی دارند. این پژوهش با هدف ارزیابی تأثیر استفاده از کامپوزیت‌های FRP (پلیمرهای تقویت‌شده با الیاف) بر مقاوم‌سازی لرزه‌ای سازه‌های بتنی قدیمی انجام شد تا ضمن بهبود رفتار لرزه‌ای، هزینه‌ها و اثرات زیست‌محیطی را کاهش دهد. برای این منظور، یک ساختمان بتنی ۵ طبقه با قدمت ۴۰ سال که بر اساس استانداردهای لرزه‌ای دهه ۱۳۶۰ طراحی شده بود، به‌عنوان مدل مطالعاتی انتخاب شد. این ساختمان دارای ستون‌هایی با مقاومت فشاری ۲۰ مگاپاسکال و تیرهایی با آرماتوربندی ناکافی بود، که آن را در برابر زلزله با شتاب اوج ۰٫۳۵g آسیب‌پذیر می‌کرد. مقاوم‌سازی با استفاده از ورقه‌های FRP کربنی (CFRP) با ضخامت ۱٫۲ میلی‌متر و مدول الاستیسیته ۲۳۰ گیگاپاسکال انجام شد. ورقه‌ها به‌صورت دورپیچ (Wrapping) بر روی ستون‌ها و به‌صورت نوارهای افقی و عمودی بر روی تیرها و دیوارهای برشی نصب شدند. برای ارزیابی رفتار لرزه‌ای، تحلیل‌های عددی با نرم‌افزار ABAQUS انجام شد و مدل تحت زلزله‌ای با شتاب اوج ۰٫۳۵g و فرکانس غالب ۰٫۵ هرتز قرار گرفت. نتایج نشان داد که استفاده از FRP ظرفیت باربری ستون‌ها را ۴۲ درصد افزایش داد، به‌طوری که تنش تسلیم در ستون‌ها از ۳۲۰ مگاپاسکال به ۴۵۵ مگاپاسکال رسید. همچنین، جابجایی نسبی طبقات (Drift) تحت زلزله از ۳٫۸ درصد به ۱٫۹ درصد کاهش یافت، که نشان‌دهنده بهبود قابل‌توجه سختی سازه است. این امر خطر فروریزش سازه را تا ۳۵ درصد کاهش داد. از منظر شکل‌پذیری، نسبت شکل‌پذیری (Ductility Ratio) از ۲٫۱ به ۳٫۴ افزایش یافت، که نشان‌دهنده توانایی بهتر سازه در جذب انرژی زلزله است. علاوه بر این، استفاده از FRP به‌دلیل وزن کم (حدود ۱٫۵ کیلوگرم بر متر مربع) و نصب سریع، زمان اجرای پروژه را ۴۵ درصد کاهش داد و هزینه‌ها را در مقایسه با روش‌های سنتی (مانند اضافه کردن مهاربند) ۲۰ درصد پایین آورد. این روش همچنین مصرف مصالح سنگین مانند بتن و فولاد را کاهش داد و ردپای کربن پروژه را ۱۵ درصد پایین آورد، که معادل کاهش انتشار ۲۰۰ تن دی‌اکسید کربن بود. با این حال، این روش با چالش‌هایی مواجه بود. هزینه اولیه تهیه ورقه‌های FRP بالا بود و برای این پروژه به ازای هر متر مربع ۴۰۰,۰۰۰ تومان هزینه داشت، که ممکن است برای پروژه‌های کوچک‌تر مقرون‌به‌صرفه نباشد. همچنین، نصب FRP نیازمند تخصص بالاست، زیرا چسبندگی نادرست می‌تواند کارایی سیستم را تا ۳۰ درصد کاهش دهد. برای مثال، در یک سناریوی شبیه‌سازی‌شده، چسبندگی ضعیف باعث کاهش ظرفیت باربری ستون‌ها به میزان ۱۲ درصد شد. این پژوهش نشان داد که مقاوم‌سازی با FRP می‌تواند به‌عنوان یک راهکار مؤثر و پایدار برای بهبود رفتار لرزه‌ای سازه‌های بتنی قدیمی عمل کند، به‌ویژه در مناطق زلزله‌خیز مانند ایران که تعداد زیادی ساختمان قدیمی دارند. با این حال، برای اجرایی شدن گسترده‌تر این روش، نیاز به کاهش هزینه‌های مواد اولیه و آموزش نیروی کار متخصص است. برای تحقیقات آینده، پیشنهاد می‌شود تأثیر FRP در برابر زلزله‌های با شدت بالا (بیش از ۰٫۵g) بررسی شود و روش‌هایی برای بهبود چسبندگی و کاهش هزینه‌ها توسعه یابد.

کلمات کلیدی : مقاوم سازی سازه های بتنی ورق های کامپوزیت frp رفتار لرزه ایی


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی سازه ، زلزله و بهسازي لرزه اي
محل انتشار : پنجمین کنفرانس بین المللی مقاوم سازی لرزه ای
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icst.ir
کد IOI مقاله : AACZ-AACAZD
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AACZ-AACAZD

سایر مقالات ارائه دهنده
  1. بررسی کاربرد هوش مصنوعی در طراحی و تحلیل ساختمان های بلند مجهز به میراگر جرمی
  2. طراحی سیستم‌های مهاربندی هوشمند در سازه‌های بلند با استفاده از الگوریتم‌های هوش مصنوعی
  3. مقاوم‌سازی لرزه‌ای ساختمان‌های فولادی با استفاده از میراگرهای هیبریدی برای کاهش اثرات زلزله‌های متوالی
  4. مقاوم‌سازی سازه‌های بتنی قدیمی با استفاده از کامپوزیت‌های FRP و ارزیابی تأثیر آن بر رفتار لرزه‌ای
  5. مقاوم‌سازی ساختمان‌های فولادی با استفاده از دیوارهای برشی بتنی پیش‌ساخته و ارزیابی تأثیر آن بر پایداری لرزه‌ای
  6. مقایسه کارایی میراگرهای هیبریدی و مهاربندهای کمانش‌ناپذیر (BRB) در مقاوم‌سازی لرزه‌ای ساختمان‌های فولادی بلندمرتبه
  7. ارزیابی تأثیر سیستم‌های جداسازی پایه و میراگرهای هوشمند در مقاوم‌سازی لرزه‌ای سازه‌های بلندمرتبه در ایران
  8. بررسی نقش فناوری‌های هوشمند در توسعه معماری پایدار و بهینه‌سازی مصرف انرژی در ساختمان‌های معاصر
سایر مقالات محل انتشار
  1. بازیافت هوشمند مصالح ساختمانی: رویکردی نوین برای کاهش پسماند و توسعه پایدار در ایران
  2. تقویت تعاملات اجتماعی با سازماندهی سلسله‌ مراتب فضاهای باز در مجتمع تجاری- اداری
  3. Short-term electrical load prediction based on a system identification model in an actual educational building
  4. پیشینه مدیریت بحران و جایگاه اسکان موقت و نقش هوش مصنوعی در مدیریت بحران زلزله
  5. بهسازی و مقاوم سازی لرزه ای دیوارهای بنایی با استفاده از الیاف GFRPشبکه ای: مطالعه عددی با نرم افزار ABAQUS
  6. تاثیرات بام سبز بروی مشکلات مردم در رابطه با فضای
  7. Three-Dimensional Shear Wave Velocity Modeling in Tabriz City Using Ensemble Neural Networks and Geospatial Interpolation
  8. بازآفرینی جداره‌های شهری رودخانه بالقلوچای با تأکید بر تعامل سازنده با طبیعت
  9. الهام از سیستم های زیستی در طراحی معماری پایدار ، پیوند معماری بایونیک با اصول معماری سبز
  10. مقاوم‌سازی سازه‌های بتنی قدیمی با استفاده از کامپوزیت‌های FRP و ارزیابی تأثیر آن بر رفتار لرزه‌ای
  11. مقاوم‌سازی ساختمان‌های فولادی با استفاده از دیوارهای برشی بتنی پیش‌ساخته و ارزیابی تأثیر آن بر پایداری لرزه‌ای
  12. ضرورت مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر برنامه‌ریزی و طراحی شهری
  13. کاربرد هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء در صنعت ساختمان و معماری: فرصت ها، چالش ها و افق پیش رو
  14. بررسی هویت شهری و مولفه‌های هویت بخش آن نمونه موردی: شهر گلستان
  15. طراحی موزه شعر و ادب با رویکرد تقویت تعاملات اجتماعی و فرهنگی در شهر ساری