هنر معماری، حکمت اشراق و شناخت نور (با رویکرد بهره‌گیری از نور طبیعی در بنا)

عبدالرحمان صمدی طاهرگورابی1 اردلان افلاکی2 سجاد رضایی3

چکیده :
نور اساسی‌ترین عنصر تشکیل‌دهنده فضا محسوب می‌شود. بحث نور و به‌کارگیری آن مدت‌ها مورد توجه هنرمندان بوده است. مقاله پیش‌رو تلاش دارد تا با روش کتابخانه‌ای ارزش نور را از منظر سهروردی و نیز در حکمت ایران باستان، مورد بررسی قرار بدهد و به شناخت مفاهیم عرفانی و اشراقی هنر و معماري در باب نور بپردازد. تا شاید دگر بار بتوانیم به خلق فضاهایی که بسترساز معراج انسان باشد، دست یابیم. مبنای بحث سهروردی بر پایه‌ی اشراق قرار گرفته و از دید او اشراق به معنای تابش انوار الهی بر جان انسان است. در واقوع سهروردی موفق شد به عنوان عارفی اسلامی حقایق رمزی و تمثیلی حکمت ایران باستان را مشاهده کند و به آن حیات نوین ببخشد. کیفیت وجود نور در فضای ایرانی در دوران معماری سنتی ایرانی مانند کلیت فضای معماری تحت تاثیر نگاه خاصی به زندگی بوده است. استفاده از نور طبیعی، موهبتی الهی برای معماران و طراحان جهت ارتقا در بهبود کیفیت فضاهای معماری ضروری به نظر می‌رسد. کاهش استفاده از نور طبیعی در بناها، علاوه بر افزایش هزینه‌های مصرف انرژی، بر سلامت، آسایش و کارایی افراد ساکن نیز اثر می‌گذارد. مهار غیرمستقیم و اطمینان یافتن از این‌که پنجره‌ها در جایی قرار دارند که نور مستقیم را به حداقل می‌رسانند و پالایش نور، پیش از ورود به فضا، همگی مفاهیم ساده‌ای هستند که طراحان پس از آشنایی با آن‌ها و دریافتن ارزش آن‌ می‌توانند انجام دهند. لذا توجه به راهکارهای سنتی و اهمیت به چاره‌اندیشی اقلیمی می‌تواند باعث دگرگونی فضاهای نامطلوب ایجاد شده در معماری امروزی باشد و با دخالت استادانه این راه‌حل‌ها در معماری و طراحی، شاهد ایجاد بافتی پویا در معماری امروزه گردد.

کلمات کلیدی : معماری نور طبیعی حکمت اشراق سهروردی هنر ایرانی هنر معماری


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری ( کلیه گرایش ها)
محل انتشار : کنفرانس سالانه معماری، شهرسازی، هنر، طراحی صنعتی، ساخت و فناوری حکمت بنیان
آدرس وب سایت کنفرانس : icahu.com
کد IOI مقاله : XKHB-AZAACG
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XKHB-AZAACG

سایر مقالات محل انتشار
  1. بررسی مدرنیته شدن معماری و شهرسازی
  2. بررسی وضعیت و بحران هویت در معماری و شهرسازی معاصر
  3. بررسی خصلت های نوگرایی در آثار زنان نقاش معاصر ایران دهه 40 و 50 با تأکید بر نوآوری در فرم مبتنی بر نظریه فرمالیستی (بلومزبری)
  4. ‌متاورس؛ دگرگونی و توسعه پایدار در مواضع معماری، شهرسازی، اجتماعی و فضای انسان‌‌ساخت
  5. هنر معماری، حکمت اشراق و شناخت نور (با رویکرد بهره‌گیری از نور طبیعی در بنا)
  6. بررسی مرگِ مولف در چیدمانِ سرزمینِ هیچ کس اثر کریستین بولتانسکی با تکیه بر آرای رولان بارت
  7. بررسی روش‌های تشخیص و ارزیابی آسیب‌پذیری‌های شبکه انتقال آب شرب
  8. اثر فرم ساختمان بر دریافت بهره حرارت خورشیدی: مقایسه ساختمان‌های بانک کار و پست مکانیزه در تهران
  9. مروری بر آسایش حرارتی در فضای باز و عوامل تاثیرگذار بر آن
  10. کنکاشی به تأثیر عوامل محیطی بر یادگیری مشارکتی و مطالعه ی جمعی در آموزش معماری
  11. بررسی اهمیت توسعه فضای سبز در جوامع شهری و نقش آن در ارتقای زندگی شهروندی و کاهش مخاطرات شهرنشینی
  12. تاثیر روانی معماری سنتی بر روی گردشگر
  13. تکامل و اهمیت عکاسی معماری با تمرکز بر مؤلفه‏های مؤثر بر آن
  14. تأثیر آشنایی هنرمندان معاصر با تکنولوژی های فناورانه و دیجیتال در تولید و ترویج آثار هنری مدرن
  15. تأثیر حمایت از صنایع دستی بومی در ترویج و حفظ فرهنگ منطقه ای و اقتصاد پایدار