باز شناسی الزامات ساماندهی ورودی شهرها با رویکرد تشخص و خوانایی (نمونه موردی: ورودی شرقی تبریز)

شمیم نطاق1 اصغر مولایی2

چکیده :
در گذشته اوﻟﻴﻦ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺑﺼﺮي از ﺷﻬﺮ ﻛﻪ در ذﻫﻦ ﻣﺴﺎﻓﺮﻳﻦ آن ﻧﻘﺶ ﻣﻲﺑﺴﺖ دروازه و ورودي ﺷﻬﺮ ﺑﻮد ﻛﻪ اﻣﺮوزه ﺑﺎ رﺷﺪ ﺳﺮﻳﻊ ﺷﻬﺮﻫﺎ و گسترش آﻧﻬﺎ اﻳﻦ دروازه‌ﻫﺎ در ﻣﺤﺪوده شهری قرار گرفته‌اند، ورودي ﺷﻬﺮﻫﺎ ﻳﻜﻲ از ﻧﻘﺎط ﻣﻬﻢ ﺷﻬﺮ به ﺣﺴﺎب ﻣﻲ‌آﻳﻨﺪ ﻛﻪ می‌تواند ﺗﺼﻮﻳﺮ ذﻫﻨﻲ ﺧﻮﺷﺎﻳﻨﺪي ﺑﺮاي ﻋﺒﻮرﻳن ایجاد کنند. در ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ اﻛﺜﺮ ورودي ﺷﻬﺮﻫﺎي ﻓﻌﻠﻲ ﻫﻢ ﺷﻜﻞ ﺑﻮده و ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﻧﺎم ﺗﺎﺑﻠﻮﻫﺎي ﺧﻮﺷﺎﻣﺪﮔﻮﻳﻲ ﻣﺴﺎﻓﺮﻳﻦ ﻣﺘﻮﺟﻪ ورود به یک شهر جدید می‌شوند. امروزه با توجه به گسترش بی رویه شهرها و اقدامات نامناسب شهری ورودی اکثر شهرهای جدید بدون طراحی ویژه و مشخصی پیش بینی شده است و از سوی دیگر ورودی قدیم شهرها به مرور زمان تخریب شده‌اند. ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺎزﻫﺎي ﺣﺎﺷﻴﻪ ﻣﺒﺎدي ورودي ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺠﺘﻤﻊ‌ﻫﺎي پراکنده و ﻣﻨﻔﺼﻞ ﻇﻬﻮر ﻳﺎﻓﺘﻪ‌اﻧﺪ ﺑﺮ ﻓﻘﺪان ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰي، ﺧﻮدرو ﺑﻮدن ﺟﺮﻳﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻧﻴﺰ ﻧﺒﻮد ﻧﻈﺎرت در ﻣﺒﺎدي ورودی تاکید می‌ورزند. این فضاها همچنین ﺗﻮﻗﻌﺎت ﻣﻮردي از ورودي ﺷﻬﺮ را ﺑﺮآورده ﻧﺴﺎﺧﺘﻪ و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اوﻟﻴﻦ ﻓﻀﺎﻫﺎي ﺷﻬﺮي ﻛﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﺎزه واردﻳﻦ ﻗﺮار می‌گیرند پذیرندگی و ﺗﺸﺨﺺ لازم را ندارند. مطالعه حاضر روش ﺗﺤﻘﯿﻖ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻧﻈﺮي پژوهش، ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﺗﺤﻠﯿﻞ دادهﻫﺎ، ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻮﺻﯿﻔﯽ-ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرﺗﯽ که پس از ﺑﺮرﺳﯽ و اﺳﺘﺨﺮاج ﻧﻈﺮﯾﻪ‌ﻫﺎي ﻣﺘﻔﮑﺮان و ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮان در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺧﻮاﻧﺎﯾﯽ، تشخص و ﻓﻀﺎﻫﺎي ورودي ﺷﻬﺮﻫﺎ، اﯾﻦ یافته‌ها در ﻓﻀﺎي ورودی ﺷﻬﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان کیفیت ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار می‌گیرند. در این پژوهش ورودی شرقی تبریز مورد مطالعه قرار می‌گیرد. از نتایج این پژوهش چنین بر می‌آید که در گذشته ورودی شهر مفصل اتصال دهنده فضای انسان ساخت داخل و فضای طبیعی خارج شهر بود. برهم خوردن سلسله مراتب فضایی در نظام کالبدی شهرها به دلیل مدرنیزه شدن، فضاهای ورودی شهر را دچار بی‌هویتی و نابه‌سامانی کرد. نخستین فضای برخورد مسافر با شهر ورودی آن است و نخستین تصویر ذهنی و قضاوت‌های وی بر این اساس صورت می‌گیرد. فضای ورودی ویترین نمایش هویت و معرف شهر است، بنابرین بایستی به گونه‌ای طراحی و تعریف شود که ارتباطی قوی و عمیق با مخاطبین داشته باشد و در شکل گیری خاطرات جمعی و تصورات ذهنی آن‌ها موثر باشد.

کلمات کلیدی : ورودی شهر فضای ورودی شهر انواع ورودی‌های شهر نقش ورودی شهر فضای بیرون و درون شهر


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری ( کلیه گرایش ها)
محل انتشار : سومین کنفرانس بین المللی معماری، عمران،شهرسازی،محیط زیست و افق های هنر اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب
آدرس وب سایت کنفرانس : 3icacu.ir
کد IOI مقاله : XGCA-AAKAAF
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XGCA-AAKAAF

سایر مقالات محل انتشار
  1. بررسی مقاومت فشاری بتن با استفاده از هوش مصنوعی
  2. تحلیل معنای حیوانات در مجموعه‌ کاپریس‌های گویا
  3. بررسی کاربرد طاق در نواحی گرم و خشک ایران
  4. برسی تاثیرات ترکیب شکل و فرم بنا در مصرف انرژی (اقلیم گرم و مرطوب)
  5. مطالعه‌ای بر رمز گرایی در زیبایی شناسی هنر اسلامی، ویژة آثار استاد جلیل ضیاء پور
  6. برسي الگوي معماری بومی اقلیم گرم و مرطوب (نمونه موردی بندر لافت)
  7. بررسی تاثیرات نور بر خلق زیبایی در معماری ایرانی مبتنی بر حکمت و هویت اسلامی
  8. بررسی رفتار دال بتنی مجوف تحت بار انفجار
  9. اهمیت زیباسازی در فضای شهری
  10. بررسی علل ریزش و تخریب سیکا در سازه های آبی شوشتر
  11. تحلیل رفتار مخزن بتنی با در نظر گرفتن اندرکنش خاک – سازه و سیال – سازه تحت اثر زلزله های میدان دور و نزدیک
  12. ارزیابی شاخص‌های موثر بر سرزندگی فضاهای شهری (نمونه مطالعاتی: بلوار نوبهار، شهر کرمانشاه)
  13. واکاوی نقش تهاتر در معاملات املاک و مستغلات شهرداری های کشور ایران
  14. ارزیابی علل بروز تاخیرات و الویت بندی آن ها در پروژه های عمرانی
  15. بررسی کیفیت و مطلوبیت استفاده از پارک‌ها در محلات مختلف شهر تبریز با تاکید بر شرایط اجتماعی- اقتصادی حاکم بر آن‌ها