جستجو
استانداردسازی زبانی و قدرت فرهنگی در گفتمان ویراستاری فارسی؛ تحلیلی انتقادی با رویکرد کتابخانهای (بر اساس مدل سهسطحی نورمن فِرکلاف )
اکرم مبارکی1
چکیده :
چکیده:
این پژوهش با رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی بر اساس مدل سهسطحی نورمن فِرکلاف به بررسی سازوکارهای زبانی و فرهنگی در گفتمان ویراستاری فارسی میپردازد. هدف، تبیین نحوه بازنمایی مفاهیمی چون «درستنویسی»، «زبان معیار» و «فرهنگ رسمی» در منابع آموزشی و نظری ویراستاری است و اینکه چگونه این مفاهیم، روابط قدرت و مرزهای فرهنگی را بازتولید میکنند.
هدف از این پژوهش: تبیین رابطه میان ویراستاری و بازتولید قدرت فرهنگی در ایران و تحلیل نحوه بازنمایی مفاهیم «درستنویسی» و «زبان معیار» در متون آموزشی ویراستاری و شناسایی ارزشها و ایدئولوژیهای زبانی نهفته در گفتمان ویراستاری است.
پژوهش حاضر به شیوه توصیفی تحلیلی (کتابخانه ای) تهیه شده و سعی دارد به چهار پرسش زیر پاسخ دهد:
1. گفتمان ویراستاری فارسی چگونه مفاهیم زبان معیار و درستنویسی را بازنمایی میکند؟
2. چه ارزشها و ایدئولوژیهای فرهنگی در پسِ این بازنماییها قرار دارد؟
3. در منابع ویراستاری، چه تقابلهای معنایی و ارزشی (درست/نادرست، رسمی/عامیانه...) بازتولید میشود؟
4. ویراستار چگونه بهعنوان کنشگر فرهنگی در تولید معنا و قدرت ایفای نقش میکند؟
به منظور پاسخ به این پرسش ها؛ دادههای پژوهش از طریق جمعآوری و بررسی متون آموزشی و شیوهنامههای ویراستاری فارسی گردآوری شده و با رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی (Critical Discourse Analysis) و چارچوب نظری نورمن فرکلاف مورد تحلیل قرار گرفتهاند. در این تحلیل، سه سطح پیشنهادی فرکلاف—سطح متن (Text)، سطح گفتمانی-عملی (Discursive Practice) و سطح کنش اجتماعی (Social Practice)—برای شناسایی نحوه بازنمایی مفاهیم زبانی و فرهنگی، ارزیابی ارزشها و ایدئولوژیها و بررسی نقش ویراستار بهعنوان کنشگر فرهنگی بهکار گرفته شدهاند.
نتایج پیشبینیشده نشان میدهد؛ که ویراستاری نه تنها به اصلاح خطاهای زبانی محدود نمیشود، بلکه از طریق تأکید بر درستنویسی و زبان معیار، نقش مهمی در بازتولید ارزشها و هژمونی فرهنگی رسمی ایفا میکند. این بازنماییها، سرمایه زبانی و فرهنگی را به مخاطبان منتقل میکند و نشان میدهد که ویراستار به عنوان یک عامل فعال، در شکلدهی به هنجارهای زبانی و فرهنگی و تثبیت مرزهای معنایی و ارزشی جامعه نقش دارد.
چنین تحلیلی، علاوه بر تبیین سازوکارهای زبانی-فرهنگی در گفتمان ویراستاری، میتواند راهنمایی برای تربیت ویراستارانی آگاه به ابعاد فرهنگی و اجتماعی کارشان باشد و اهمیت تحلیل انتقادی منابع آموزشی و شیوهنامهها در فهم روابط قدرت و ایدئولوژیهای نهفته در زبان را برجسته میسازد. این پژوهش میکوشد تا از رهگذر نگاهی انتقادی، جایگاه ویراستار را بهعنوان کنشگر فرهنگی بازخوانی کند.
کلمات کلیدی : ها تحلیل گفتمان انتقادی زبان معیار قدرت فرهنگی ایدئولوژی زبانی مدل سهسطحی فرکلاف
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : علوم انسانی (کلیه گرایش ها)
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مدیریت، اقتصاد، علوم انسانی، آموزش و پرورش و توسعه کسب و کار
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icmba.ir
کد IOI مقاله : AAHA-ABADZB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHA-ABADZB
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AAHA-ABADZB
سایر مقالات ارائه دهنده
- استانداردسازی زبانی و قدرت فرهنگی در گفتمان ویراستاری فارسی؛ تحلیلی انتقادی با رویکرد کتابخانهای (بر اساس مدل سهسطحی نورمن فِرکلاف )
- استانداردسازی زبانی و قدرت فرهنگی در گفتمان ویراستاری فارسی؛ تحلیلی انتقادی با رویکرد کتابخانهای (بر اساس مدل سهسطحی نورمن فِرکلاف )
- بررسی واژه های مصوب فرهنگستان در حوزه ی زبان شناسی بر پایه ی انگاره ی لایه ای کیپارسکی (ترتیب و تعامل وندهای اشتقاقی و ارائه ی الگوی تبیینی)
سایر مقالات محل انتشار
- جایگاه کریپتو کارنسی ها در قراردادهای نوین تجاری بین المللی
- فرصت ها و آسیب های فضای مجازی در آموزش و یادگیری دانش آموزان
- بررسی نقش انگیزش درونی در انتقال آموزش و بهبود نرخ رعایت استانداردهای کیفی در اپراتورهای خط تولید
- بررسی فرصت ها و تهدید های توسعه ی استان ایلام
- اثربخشی آموزش فرزندپروی مثبت بر تابآوری و شادکامی در والدین دانشآموزان دارای اختلال یادگیری
- نقش آموزش و پرورش در توسعه کسب و کار
- هوش مصنوعی و مسئولیت قانونی و چالش های پیشروی آن
- (آینده طراحی ایبوکهای آموزشی: انقلاب یادگیری خودکار و تعاملات هوشمند در دنیای دیجیتال)
- کاربر هوش مصنوعی در روابط عمومی : انقلاب در ارتباطات
- اثر مهارت ارتباط موثر اولیای مدرسه بر دانش آموزان دبیرستانی
- اثربخشی بسته ی آموزشی ادراکی-شناختی بر خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان نارساخوان
- مشارکتپذیری مردم در ساختار حاکمیت و نقش آن در توسعهٔ سیاسی ایران
- بررسی نقش زبان پایتون در آموزش مفاهیم برنامهنویسی به دانشآموزان نوجوان
- اثربخشی زوج درمانی شناختی-رفتاری بر تنظیم هیجانی، اعتماد در روابط زناشویی و صمیمیت جنسی زوجین مراجعه کننده به مراکز روانشناختی شهر اهواز
- نقش بازاریابی دیجیتال بر افزایش مشتریان کارگزاریهای بورس تهران