خوانشی بر ابعاد کیفیت‌ مکان در بافت‌های ناکارآمد شهری

گلبرگ قائم‌مقامی فراهانی1 هومن قهرمانی2

چکیده :
طرح‌های بسیاری با هدف ارتقای کیفیت در بافت‌های ناکارآمد شهری تهیه شده‌است؛ اما این‌گونه طرح‌ها، از طرفی غالباً بر ارتقای کیفیت محیطی به‌صورت عام و یا ارتقای کیفیت فضای کالبدی و عملکردی متمرکز بوده‌است و به کیفیت مکان که برخواسته از معانی متعالی فضا و فراتر از الزامات اولیه سکونت است، کمتر پرداخته و از طرفی دیگر، چارچوب نظری در این طرح‌ها، غالباً متکی بر پیشینه نظری و یا تجارب عملی خارجی است. اما بدیهی است که با توجه به ماهیت خاص و اولویت مسائل و مشکلات بافت‌های ناکارآمد شهری و از طرفی دیگر، ماهیت لامکان و لازمان مفهوم کیفیت، مطالعات نظری می‌بایست بر نمونه‌های موردی که تشابه حداکثری با بستر و زمینه دارند، متمرکز باشد. این پژوهش، با هدف بررسی مفهوم و ابعاد کیفیت مکان در بافت‌های ناکارآمد شهری و ضرورت پرداختن به آن در طرح‌های بازآفرینی مرتبط با این‌گونه بافت‌ها انجام گرفته‌است و به این منظور، پس از مرور کامل محتوای 43 سند یافت‌شده با کلیدواژه‌های مرتبط با پژوهش، 16 سند (9 پژوهش داخلی و 7 پژوهش خارجی) که بیشترین انطباق را با شرایط بستر داشتند، انتخاب و به کمک نرم افزار Maxqda2018 برچسب‌گذاری مفهومی شده‌اند. در این پژوهش، با توجه به ماهیت نسبی مفهوم کیفیت، ابعاد 5گانه و مؤلفه‌های نظیر هر بعد در ارتقای کیفیت مکان، به‌طور خاص در بافت‌های ناکارآمد شهری، شامل بعد ادراکی- معنایی، کالبدی، اجتماعی- اقتصادی، عملکردی و محیطی ارائه می‌گردد که نپرداختن به هریک از این ابعاد، چرخه فرسودگی بافت را تشدید خواهد کرد.

کلمات کلیدی : کیفیت مکان کیفیت مکانی بافت‌های ناکارآمد شهری


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی شهرسازی وتوسعه شهري پايدار
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های عمران، طراحی و ساخت، انرژی، مواد و ماشین آلات پیشرفته
آدرس وب سایت کنفرانس : icaeu.ir
کد IOI مقاله : AAHE-ABHFEA
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHE-ABHFEA

سایر مقالات محل انتشار
  1. تحلیلی جامع بر مهندسی ارزش در پروژه های پل عابر پیاده مطالعه موردی : پل طبیعت تهران
  2. معماری بیوفیلیک: پیوند دوباره طبیعت و انسان در محیط‌های ساخته‌شده برای ارتقای سلامت
  3. بررسی روش‌های کنترل و رفتارنگاری تونل به کمک ابزاربندی
  4. تحلیل ژئوتکنیکی سازه‌های زیرزمینی
  5. ارزیابی سیستم‌های ابزاربندی و رفتارنگاری در پایش پایداری معادن روباز
  6. توسعه رویکرد جامع شاخص های پایداری مدیریت پروژه از طریق فن تحلیل شکاف (مورد مطالعه: پروژه های ساخت و ساز بوشهر و فارس)
  7. The Role of Smart Buildings in Mitigating the Energy Performance Gap and Achieving Environmental Sustainability
  8. بررسی پتانسیل چاپ سه‌بعدی در ساخت اجزای معماری با پیچیدگی بالا
  9. تحلیل سیستماتیک روش‌های رفتارنگاری و پایش ایمنی سدهای خاکی با استفاده از داده‌های ابزار دقیق
  10. ارزیابی تأثیر افزودنی پلاستیک ‌های بازیافتی(PET) بر مقاومت روسازی آسفالتی در برابر شلشدگی ناشی از رطوبت
  11. زهدان‌ها و پراکسی‌های طراحی دیجیتال: چارچوبی برای نوآوری در فرآیندهای طراحی معماری
  12. شیطان نگاري در روایت هبوط آدم و حوا در کتب مقدس بر اساس نظریه ترامتنیت ژراژ ژنت
  13. بررسی رابطه هوش مصنوعی و مورفولوژی شهری
  14. بررسی تاثیر فرم های معماری و فناوری های پیشرفته مواد در طراحی لباس و پارچه با رویکرد پیوند هنر و فناوری
  15. «بررسی تأثیر عوامل محیطی بر فضای درمانی: تحلیل روان‌شناختی رفتار و احساسات بیماران»