تلفیق هوش مصنوعی و مصالح و فناوری‌های سبز و تجدیدپذیر با تمرکز روی ساخت و ساز پایدار

دکتر محمود پارسایی¹ حسین خلیل نژاد²

چکیده :
صنعت ساخت‌وساز به دلیل مصرف قابل‌توجه منابع، انرژی و مواد اولیه و همچنین تولید حجم زیادی از پسماند و انتشار آلاینده‌های زیست‌محیطی، یکی از حوزه‌های مهم در دستیابی به اهداف توسعه پایدار محسوب می‌شود. افزایش پیچیدگی پروژه‌های ساختمانی و حجم داده‌های تولیدشده در مراحل مختلف چرخه عمر پروژه نیز ضرورت استفاده از فناوری‌های هوشمند برای بهبود فرآیندهای تصمیم‌گیری و مدیریت ساخت را افزایش داده است. در این میان، هوش مصنوعی با قابلیت پردازش داده‌های گسترده، شناسایی الگوها، پیش‌بینی شرایط آینده و بهینه‌سازی تصمیمات، ظرفیت قابل‌توجهی برای پشتیبانی از ساخت‌وساز پایدار دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی و تحلیل نقش هوش مصنوعی در ارتقای پایداری پروژه‌های ساختمانی انجام شده است. روش پژوهش، مروری ـ تحلیلی بوده و مطالعات و منابع علمی مرتبط با هوش مصنوعی، مدیریت ساخت، ساخت‌وساز پایدار و فناوری‌های دیجیتال مورد بررسی قرار گرفته‌اند. در این مطالعه، ابتدا مفاهیم اصلی هوش مصنوعی و فناوری‌های مرتبط بررسی شده و سپس کاربردهای آن در حوزه‌های مختلف مدیریت ساخت و پایداری پروژه تحلیل شده است. همچنین ارتباط هوش مصنوعی با فناوری‌هایی نظیر BIM، اینترنت اشیا و Digital Twin و ظرفیت این فناوری‌ها برای ایجاد یک محیط یکپارچه و داده‌محور مورد توجه قرار گرفته است. نتایج بررسی نشان می‌دهد که هوش مصنوعی می‌تواند با ایجاد قابلیت‌های پیش‌بینی، تحلیل و بهینه‌سازی، به بهبود عملکرد پروژه از نظر زمان، هزینه، منابع و کیفیت کمک کرده و در حوزه‌های زیست‌محیطی نیز زمینه کاهش مصرف انرژی و مصالح، کاهش تولید پسماند و انتشار کربن و انتخاب گزینه‌های پایدارتر را فراهم کند. همچنین مشخص شد که تلفیق AI با فناوری‌های دیجیتال می‌تواند اثربخشی آن را افزایش داده و زمینه حرکت از مدیریت واکنشی به سمت مدیریت پیش‌بینانه و هوشمند پروژه را فراهم سازد. با این حال، چالش‌هایی نظیر کمبود داده‌های باکیفیت، نبود زیرساخت‌های یکپارچه، هزینه پیاده‌سازی، کمبود نیروی متخصص و مسائل مربوط به اعتمادپذیری و امنیت داده، از موانع مهم توسعه این فناوری در صنعت ساخت محسوب می‌شوند. بر اساس یافته‌های پژوهش، پیشنهاد می‌شود تحقیقات آینده به سمت توسعه مدل‌های هوش مصنوعی مبتنی بر داده‌های واقعی پروژه‌های ساختمانی، بهینه‌سازی همزمان شاخص‌های اقتصادی و زیست‌محیطی، انتخاب هوشمند مصالح پایدار و تلفیق AI با BIM، IoT و Digital Twin حرکت کنند. در مجموع، هوش مصنوعی را می‌توان به‌عنوان یک فناوری توانمندساز برای دستیابی به ساخت‌وساز هوشمند و پایدار در نظر گرفت که در صورت همراهی با داده‌های معتبر، دانش مهندسی و زیرساخت دیجیتال مناسب، ظرفیت قابل‌توجهی برای بهبود عملکرد پروژه‌های ساختمانی دارد.

کلمات کلیدی : هوش مصنوعی ساخت و ساز پایدار مدیریت ساخت مصالح سبز یادگیری ماشین توسعه پایدار

---

زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی عمران و توسعه پایدار
محل انتشار : چهارمین کنفرانس مهندسی عمران، معماری و شهرسازی
آدرس وب سایت کنفرانس : 4cau.ir
کد IOI مقاله : ACDK-ABKGGD
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/ACDK-ABKGGD
نمایش چکیده انگلیسی : https://isnac.ir/SA/ACDK-ABKGGD

سایر مقالات ارائه دهنده

1. بررسی چالش‌های مدیریت ریسک با تاکید بر شاخص‌های هزینه و زمان در پروژه‌های عمرانی ایران (تاکید بر نقش جنگ بر تشدید ریسک‌ها)
2. ارزیابی و بررسی مدل یکپارچه BIM-EVM برای کنترل زمان و هزینه
3. تلفیق هوش مصنوعی و مصالح و فناوری‌های سبز و تجدیدپذیر با تمرکز روی ساخت و ساز پایدار

سایر مقالات محل انتشار

1. A Comparative Study of Green Marketing Strategy Implementation in the Automotive Industry of Leading Countries and the Proposal of a Benchmarking Framework for Iran
2. تلفیق هوش مصنوعی و مصالح و فناوری‌های سبز و تجدیدپذیر با تمرکز روی ساخت و ساز پایدار
3. توسعه مدل تصمیم‌یار مبتنی بر هوش مصنوعی برای انتخاب بهترین سناریوی بازسازی ساختمان‌های اداری و تجاری با رویکرد ساختمان هوشمند و انرژی صفر
4. ارزیابی عددی عملکرد لرزه ای و رفتار چرخه ای قاب های فولادی مجهز به مهاربندهای کمانش تاب (BRB)در مقایسه با قاب های مهاربندی همگرا (CBF)
5. تحلیل میزان اختلاط کاربری‌های زمین در محله فلسطین شهر مشهد با استفاده از شاخص آنتروپی
6. معیارها و سازوکارهای تخصیص بهینه ریسک اقتصادی در قراردادهای عمرانی
7. بهینه‌سازی مصرف انرژی در معماری مسکن روستایی اقلیم سرد و کوهستانی ایران با رویکرد تاب‌آوری غیرفعال در برابر بحران‌های سرمایشی
8. تبارشناسی معماری مسکونی کوچک مقیاس
9. نقش دیوارهای برشی در تقویت سازههای بتنی (بررسی مبانی عملکرد لرزهای، روشهای طراحی و ملاحظات اجرایی استفاده از دیوارهای برشی در بهسازی و مقاوم سازی ساختمانهای بتن آرمه)
10. تبیین و تحلیل اصول طراحی بایوفیلیک در فضاهای شهری
11. فرش افشار تکاب به عنوان میراث فرهنگی ناملموس و عامل تقویت هویت محلی
12. شناسایی و تحلیل راهکارهای افزایش بهره‌وری اجتماعی پارک‌ها و فضاهای سبز در شهر تبریز
13. ارزیابی ریسک ایمنی در پروژه‌های عمرانی با استفاده از هوش مصنوعی: رویکردی نوین در پیشگیری از حوادث
14. بررسی اثرات پیاده‌سازی مدیریت ذی‌نفعان مبتنی بر استاندارد مدیریت پروژه PMBOK در سازمان‌های پروژه‌محور
15. مدل‌سازی اثر درصد نفوذ خودروهای برقی و نحوه استقرار ایستگاه‌های شارژ بر توزیع بار و عمر خستگی دال‌های بتن‌آرمه پارکینگ‌های طبقاتی