کنکاشی در ریشه های معناگرایانه عنصر مقرنس در معماری ایران

حمید آیباغی اصفهانی1 حسین سپهری راد2 ایمان میرشجاعیان حسینی3

چکیده :
در معماری ایران آرایه ها و تزئینات از ویژگی خاصی برخوردار هستند و برخی از نظریه پردازان وجه تمایز معماری اسلامی را همین آرایه ها آن دانسته اند. مقرنس یکی از عناصر شناخته شده در معماری کشور ایران است که در دوران اسلامی به اوج خود می رسد . از طرفی نگرش معنا گرا رویکردی است که سنت گرایان در معماری به آن توجه ویژه دارند. پیروان این نگرش ،معماری را در کالبد آن نمی بینند بلکه آنرا نمودی از معانی پر رمز و راز می دانند . می توان گفت اشاعه نگرش معناگرا در معماری ایرانی اسلامی و اطلاع رسانی به اقشار مختلف جامعه و دانش پژوهان، در طی زمان در برطرف نمودن بحران هویتی موجود در معماری ایران مؤثر است. محققان زیادی در مورد مقرنس تحقیق نموده اند اما با بررسی کارهای آنان می توان مشاهده نمود که بیشتر تلاش کرده اند از نظرشکلی این عنصر را باز شناسند و هندسه آن را گونه بندی کنند. امادر این تحقیق قصد ما این است که بانگاه به نگرش معناگرا به بررسی این عنصر بپردازیم. روش تحقیق به صورت توصیف و تحلیل نمونه های موجود و همچنین بررسی نظریات مطرح شده در مورد این عنصر و تحلیل آنها می باشد. و هدف آن است که ریشه های معنایی مقرنسها را در صورت وجود بررسی نماییم. در پایان کنکاش دریافتیم که مقرنس علاوه برنقش ایجاد زیبایی در ساختمانها برای اهداف عملکردی از قبیل کم کردن ارتفاع و مردم وار تر کردن بنا و همچنین ایجاد عایق حرارتی در سقفهای دوپوسته و کم کردن میزان تبادل حرارت بین داخل و خارج بنا ساخته می شده و به احتمال زیاد از نظر معنا گرایی با مفاهیمی همچون وحدت، نور ، آسمان آرمانی با هفت طبقه آنگونه که در قرآن کریم به آن اشاره شده و مفاهیم دیگر در ارتباط است.

کلمات کلیدی : مقرنس نگرش معناگرا معماری اسلامی تزئینات معماری معماری ایران


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری و توسعه پایدار
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icsau.com
کد IOI مقاله : XAAG-CCKBA
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XAAG-CCKBA

سایر مقالات محل انتشار
  1. بررسی کاربرد بامبوی تقویت شده در سازه های زیست محیطی اقامتی گردشگران در جزیره قشم
  2. بررسی و تحلیل نقش هنرهای بومی در توسعه گردشگری (نمونه موردی: شهر دزفول)
  3. فضای میان ساختمان ها: یکپارچگی، انسجام لزومی کارکردی میان توده و فضا
  4. پیشنهاد بکارگیری پیکره دانش مدیریت پروژه در فرآیند دادرسی جهت تسریع مدیریت ادعا در طرح های عمرانی
  5. نقش کالبدی فضاهای سبز در ایجاد احساس امنیت در فضاهای عمومی نمونه موردی: روددره ی درکه
  6. نگرشی برتوسعه پایدار شهری
  7. Iranian Garden Landscape Pattern in the Garden of Museums to improve the quality of urban tourism Case Study: Kerman Shahzadeh Mahan Garden
  8. بازآفرینی‌ بافت فرسوده آبکوه با تاکید بر مشارکت اجتماعی
  9. چگونگی طراحی محله دوست دار کودک با رویکرد مشارکتی (نمونه موردی: محله سنگلج تهران)
  10. رویکردی تحلیلی بر اندیشه های ژاک دریدا و تاثیر آن در معماری
  11. Feasibility Study and New Strategies for Creating Sustainable Smart Cities
  12. مقایسۀ تطبیقی پل شهرستان با پل‌های الله‌وردیخان و خواجوی اصفهان از منظر ویژگی‌های نیارشی
  13. نقش عملکرد مادی ها در شکل گیری ساختار معماری بناهای شهر اصفهان
  14. بررسی مفاهیم مکان و لامکان در محدوده فضایی تیمچه مظفریه بازار تبریز
  15. شاخصه¬های پایداری در طراحی ساختمانهای تجاری – اداری (مطالعه موردی: شهر اهواز)