پیام رسان بله
جستجو
قراردادهای انتقال داده و مالکیت داده در شرکت‌های دانش‌بنیان- تحلیل حقوق خصوصی تطبیقی میان حقوق ایران و اتحادیه اروپا
صدرا رحمتی1
چکیده :
تحول اقتصاد دانش‌بنیان و گسترش فناوری‌های دیجیتال موجب شده است داده به‌عنوان دارایی محوری و منبع تولید ارزش اقتصادی در حقوق خصوصی مورد توجه قرار گیرد. با این حال، فقدان چارچوب حقوقی روشن برای مالکیت و انتقال داده، چالشهای متعددی در روابط قراردادی میان شرکت‌های دانش‌بنیان ایجاد کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد تطبیقی میان حقوق ایران و اتحادیه اروپا، به بررسی مبانی نظری، ماهیت حقوقی و سازوکارهای قراردادی انتقال داده می‌پردازد. در این مطالعه، ضمن تحلیل مقررات اتحادیه اروپا نظیر GDPR (2016)، Data Governance Act (2022) و Data Act (2023)، تحول رویکرد از مالکیت عینی به حق دسترسی و استفاده‌ی منصفانه تبیین شده است. در مقابل، حقوق ایران با اتکا بر اصول فقهی همچون مالیت و انتفاع مشروع و قواعد عمومی قراردادها (ماده ۱۰ قانون مدنی)، قابلیت پذیرش روابط داده‌محور را دارد، هرچند هنوز فاقد قانون خاص در این زمینه است. بر پایه‌ی این مقایسه، الگوی پیشنهادی مقاله برای شرکت‌های دانش‌بنیان، طراحی «قرارداد داده» به‌عنوان عقدی نامعین اما مشروع و مرکب از عناصر صلح، اجاره و محرمانگی است. این الگو می‌تواند ضمن حفظ منافع دارنده‌ی داده، جریان منصفانه‌ی اشتراک و نوآوری را تسهیل نماید. نتیجه پژوهش نشان می‌دهد که آینده‌ی تنظیم حقوق داده در ایران نه در مالکیت انحصاری، بلکه در قراردادهای شفاف، منعطف و منصفانه نهفته است.
کلمات کلیدی : داده قراردادهای داده حقوق خصوصی تطبیقی data act شرکت‌های دانش‌بنیان
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : فقه و حقوق (کلیه گرایش ها)
محل انتشار : کنفرانس ملی مدیریت، تجاری سازی، اقتصاد دانش بنیان و سرمایه گذاری برای تولید
آدرس وب سایت کنفرانس : impeb.ir
کد IOI مقاله : AAHC-AAHBKB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHC-AAHBKB
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AAHC-AAHBKB
سایر مقالات محل انتشار
- قراردادهای انتقال داده و مالکیت داده در شرکت‌های دانش‌بنیان- تحلیل حقوق خصوصی تطبیقی میان حقوق ایران و اتحادیه اروپا
- بررسي تاثير هوش هيجاني مديران با انگيزش كاركنان، وفاداري سازماني و كاهش ترك شغل (مطالعه‌موردي: شركت مهندسين مشاور تهران بوستن)
- تقویت مزیت رقابتی پایدار سبز از طریق یادگیری سازمانی و بازاریابی سبز
- دیجیتال‌سازی زنجیره ارزش صادرات با رویکرد اقتصاد سبز: گذر از بازاریابی سنتی به دیپلماسی تجاری هوشمند
- تحلیل تأثیر استراتژی‌های بازاریابی چندفرهنگی بر رشد سهم بازار شرکت‌های چندملیتی در بستر تجارت بین‌الملل
- سنجش متغیر های موثر بر هوش مصنوعی در شرکت های تجاری و بازرگانی
- تاثیر نوآوری و خلاقیت استراتژیک در کسب و کارهای نوظهور
- نقش فناوری های دیجیتال و هوش مصنوعی در بهبود فرایند کنترل استراتژیک و تحلیل داده های مدیریتی
- ارتقای شفافیت و اعتماد عمومی به مثابه پیشران توسعه پایدار: مطالعه راهبردی بنیاد شهید و امور ایثارگران
- مسئولیت کیفری ناشی از استفاده غیرمجاز از هوش مصنوعی مولد
- نقش روابط عمومی مبتنی بر افکارسنجی در ارتقای مدیریت آموزش سازمانی
- بررسی و تحلیل مدل‌های کسب‌وکار در صنعت هنر و فرهنگ
- یکپارچه‌سازی اینترنت اشیاء و هوش مصنوعی مولد برای مدیریت منابع انسانی هوشمند در حوزه سلامت: آینده‌پژوهی در کلینیک‌های دندانپزشکی دیجیتال
- شناسایی و اولویت‌بندی عوامل تأخیر در ترخیص کالاهای فاسدشدنی در گمرک با استفاده از روش AHP و راهکارهای بهبود آن‌ها (مطالعه موردی گمرک میرجاوه)
- بررسی دیدگاه معلمان درباره موانع اجرای برنامه درسی تمام‌ساحتی