تبیین چارچوب نظری طراحی مدرسه با رویکرد روانشناسی محیط و کاهش اضطراب دانش‌آموزان

مهرنوش شمسیان1

چکیده :
اضطراب در دوره کودکی و نوجوانی یکی از شایع‌ترین مشکلات روانی است و محیط مدرسه، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین فضاهای زندگی روزمره دانش‌آموز، می‌تواند در بروز یا کاهش آن نقشی تعیین‌کننده داشته باشد. پژوهش حاضر با هدف تبیین چارچوب نظری طراحی مدرسه با رویکرد روان‌شناسی محیط و کاهش اضطراب دانش‌آموزان و با روشی نظری-مروری و بر پایه تحلیل ادبیات روان‌شناسی محیطی، معماری فضاهای آموزشی و روان‌شناسی رشد انجام شد. یافته‌ها نشان دادند که اثر محیط کالبدی مدرسه بر اضطراب دانش‌آموز از یک مسیر خطی و ساده پیروی نمی‌کند، بلکه از طریق چهار سازوکار به‌هم‌پیوسته عمل می‌کند: کاهش محرک‌های تنش‌زا (صدا، تراکم، نور نامناسب و بی‌طبیعتی)، افزایش احساس کنترل و تسلط (حریم، قلمرو، خوانایی و انعطاف‌پذیری)، فراهم کردن فرصت بازیابی و آرامش (طبیعت، نور روز و رنگ آرام) و تقویت دلبستگی و تعلق مکانی (شخصی‌سازی، نشانه‌گذاری و مشارکت). بر این اساس، طراحی مدرسه با رویکرد کاهش اضطراب را می‌توان سازمان‌دهی آگاهانه ویژگی‌های کالبدی در راستای فعال‌سازی هم‌زمان این چهار سازوکار دانست. نتیجه اینکه کاهش اضطراب دانش‌آموز نه محصول یک راهکار منفرد، بلکه برآیند انسجام میان تصمیم‌های کالبدی، اجتماعی و مدیریتی مدرسه است.

کلمات کلیدی : روان‌شناسی محیط اضطراب دانش‌آموز طراحی مدرسه سلامت روان


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری و توسعه پایدار
محل انتشار : دوازدهمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 12icsau.ir
کد IOI مقاله : ABFG-ACAHZH
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/ABFG-ACAHZH

سایر مقالات محل انتشار
  1. مدیریت ریسک و بحران و راه کار های ایجاد مدیریت جامع بحران
  2. بررسی فرشهای مینیاتور های کتاب خمسه نظامی
  3. تلفیق هنرهای صناعی، تجسمی و کاربردی سنتی و مدرن: هویت بصری و معمارانه در بستر پژوهش و مطالعات آکادمیک
  4. نستعلیق به‌مثابه دارایی فرهنگی تحلیل اقتصاد هنر، سرمایۀ نمادین و پویایی بازارِ آثار خوشنویسی
  5. از نستعلیق تا آبستره: شاعرانگی رنگ، فرم و فضا در نقاشیخط معاصر ایران با اکریلیک
  6. نقش فرهنگ در شکل دهی به فضاهای تقاطعی شهری:بررسی میدان ها به عنوان کانون های اجتماعی و فرهنگی(نمونه موردی میدان اسبی عظیمیه کرج)
  7. ارزیابی ایمنی و کیفیت مسیرهای دوچرخه شهری و ارئه راهکارهای بهیوداستفاده شهروندان ؛مطالعه موردی شهر کرج
  8. تأثیر عکاسی معماری بر ادراک و بازنمایی هویت فرهنگی بناهای تاریخی (مطالعه موردی: بازار تاریخی تبریز، ارگ علیشاه و مسجد کبود)
  9. خوانش معماری از طریق عکاسی: بررسی تأثیر نور، قاب‌بندی و پرسپکتیو بر ادراک فضا در نمونه‌هایی از معماری تاریخی و معاصر ایران
  10. تحلیل مؤلفه‌های شکل‌دهنده مکان در مسجد جامع ابرکوه با تأکید بر نظریه پدیدارشناسی مکان نوربرگ‌شولتز
  11. طراحی و ارزیابی یک چارچوب تعاملی مبتنی بر هوش مصنوعی مولد برای تولید، ارزیابی و بهبود تدریجی فرم ساختمان‌های بلندمرتبه
  12. تحلیل تطبیقی عملکرد ابزارهای هوش مصنوعی مولد در فرآیند تولید، ارزیابی و بهینه‌سازی فرم ساختمان‌های بلندمرتبه
  13. تدوین الگوی طراحی کالبدی فضاهای پیاده‌مدار مبتنی بر بازتولید آیین‌های گذری و خاطره جمعی(نمونه موردی:پیاده‌راه فرهنگی رشت)
  14. واکاوی مورفولوژیک هویت بصری هنر اسلامی در گذار از هندسه سنتی به انتزاع معاصر
  15. تحلیل دیالکتیک انسان و محیط و نقش حس مکان در خودشناسی عاطفی و هویت سکونتی ساکنان مسکن معاصر مطالعه موردی: شهر جدید امیرکبیر