مفهوم شناسی صمت ونطق در نهج البلاغه

معصومه علی بخشی1 دکتر مرتضی امامی2

چکیده :
کتاب شریف نهج البلاغه به عنوان یکی از میراثهای عظیم وگرانمایه مسلمانان دربردانده معارف والای الهی درموضوعات مختلف می باشد. مباحث اخلاقی وتربیتی بخش قابل توجهی از نهج البلاغه را به خود اختصاص داده است. صمت ونطق به عنوان دو مفهوم اخلاقی در نهج البلاغه، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. صمت به معنای خاموشی وسکوت کنترل شده ، راهی برای در امان ماندن از آفات زبان است که انسان برای تهذیب نفس باید به آن متمسک شود. مفهوم نطق به معنای سخن گفتن، به عنوان یکی از نعمتهای الهی است که به انسان عطا شده است. واژه «صمت» به همراه مشتقاتش 20 بار و واژه «نطق» نیز با مشتقاتش 48 بار درنهج البلاغه آمده است. اما همه آنها کاربرد اخلاقی ندارند. صمت از ذکرخدا، کلمات حکیمانه واز روی عجز وناتوانی مذموم و صمت از روی حلم، حکمت، مصلحت و برای محفوظ ماندن از خطاهای زبان ممدوح است. در مقابل، نطق از روی هوی وهوس، نطق ظالمانه، نطق دنیاپرستان و نطق شیطان و پیروانش مذموم و نطق صادقانه، عادلانه، حکیمانه و از روی حق ممدوح است.

کلمات کلیدی : امام علی(ع) نهج البلاغه صمت نطق اخلاق


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : آموزه ها و سیره علوی معیار زندگی اسلامی در نهج البلاغه
محل انتشار : دومین همایش ملی نهج البلاغه در آراء و اندیشه های اسلام شناسان
آدرس وب سایت کنفرانس : nahj.fatemeh-ic.ir
کد IOI مقاله : XEEC-HZCDB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XEEC-HZCDB