جستجو
احیای هویت فرهنگی ـ محیطی در جهان اسلام از منظر معماری تاریخی: مطالعه موردی ربع رشیدی
نگین مظاهری1 نرمین شکوهی امامزاده2
چکیده :
محلهها و مجموعههای تاریخی اسلامی، مانند ربع رشیدی تبریز، بهعنوان حاملان هویت فرهنگی و اجتماعی، تحت تأثیر فرسودگی کالبدی، تحولات اجتماعی-اقتصادی و توسعههای شهری در معرض تهدید قرار دارند. تجربههای جهانی (مانند پروژههای حفاظت در مکه و مصر) نشان میدهد که مرمت کالبدی بهتنهایی کافی نیست و نیازمند رویکردهای نوآورانهای چون بازآفرینی تزیینات، مستندسازی دیجیتال، مشارکت جوامع محلی و پایداری محیطی است. با این حال، پیوند نظاممند میان «احیای هویت فرهنگی-محیطی» و مفهوم «محیطهای احیاگر» در میراث معماری اسلامی کمتر بررسی شده است. این پژوهش با هدف ارائه الگویی نوین برای بازآفرینی هویت ربع رشیدی، از روش کیفی و تحلیلی-توصیفی استفاده کرده و دادهها را از طریق تحلیل اسنادی منابع معتبر، اسناد تاریخی، و بررسی تطبیقی نمونههای جهانی، بههمراه برداشتهای میدانی و مستندسازی دیجیتال (فتوگرامتری و مدلسازی سهبعدی) گردآوری کرده است. یافتهها نشان میدهند که چارچوب «محیطهای احیاگر»، با تکیه بر سه رکن حفاظت از اصالت بنا، سازگاری با کارکردهای معاصر (مانند مراکز فرهنگی و گردشگری پایدار)، و توسعه جامعه محلی، میتواند با بهرهگیری از فناوریهای دیجیتال (اسکن لیزری) و مشارکت جوامع، هویت ربع رشیدی را احیا کند. این رویکرد، با پشتوانه منشورهای ICOMOS، الگویی آیندهنگر برای حفاظت جامع میراث معماری اسلامی ارائه میدهد. پیشنهاد میشود تحقیقات آینده اثرات بلندمدت این چارچوب را در مجموعههای مشابه بررسی کنند.
کلمات کلیدی : واژههاي كليدي میراث معماری اسلامی ربع رشیدی تبریز محیط های احیاگر هویت فرهنگی محیطی
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : ۳) سوء مدیریت و بیتوجهی نهادی
محل انتشار : همایش بینالمللی میراث معماری در خطر (بررسی چالشهای جنگ، بلایای طبیعی و سوء مدیریت بر میراث معماری جهان اسلام)
آدرس وب سایت کنفرانس : icahr.ir
کد IOI مقاله : AAGH-AAHBAH
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAGH-AAHBAH
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AAGH-AAHBAH
سایر مقالات ارائه دهنده
سایر مقالات محل انتشار
- معماری دانش
- مردم نگاری فضا و نقش حافظه جمعی در بازسازی معماری پس از بلایای طبیعی (با تمرکز بر اصالت معماری و هویت فرهنگی)
- کاربرد فناوریهای نوین در حفاظت و مرمت میراث معماری: از سنت تا مدرن
- بازآفرینی هویت شهری تاریخی کلانشهر شیراز با استفاده از تکنولوژی واقعیت مجازی (نقش فناوری در حفاظت و مستندسازی اماکن تاریخی)
- بررسی ویژگی های دروس مرتبط با مرمت و حفاظت در برنامه های درسی دوره کارشناسی مهندسی معماری در کشور
- ارزیابی ظرفیت برد گردشگری سایت باستانی ربع رشیدی (از منظر Overtourism و Undertourism )
- اثربخشی مؤلفههای معماری درمانگر بر کاهش استرس بیماران اماس در فضاهای درمانی شهر تبریز در دوران پساجنگ
- کاربست مجازاتهای فرهنگی جایگزین و مکمل در پیشگیری از جرائم حوزه میراث فرهنگی
- ریشهیابی تغییر و بازتولیدِ معنا در بافتهای تاریخی
- احیای هویت فرهنگی ـ محیطی در جهان اسلام از منظر معماری تاریخی: مطالعه موردی ربع رشیدی
- نقش واقعیت مجازی، واقعیت افزوده و هوش مصنوعی در حفظ پایدار میراث فرهنگی: بازاریابی رسانههای اجتماعی سایتهای تاریخی، آموزش رسانه جدید در ایران و کمکهای آنها به اهداف توسعه پایدار
- معماری مسجد صخره ای کندوان، بررسی و ارائه راهکارهایی برای مرمت و بازسازی مسجد صخره ای کندوان
- زوال آثار معماری و پیامدهای آن بر حافظه جمعی و هویت فرهنگی ملتها (مطالعه تطبیقی در کشورهای منطقه)
- نقش هوش مصنوعی در پاسداشت پایدار میراث معماری جهان اسلام: غلبه بر چالشهای سوءمدیریت
- حفاظت و مرمت در محوطة میراث جهانی بیستون: چالش ها و راهبردها