نقش شب یلدا در شکل‌دهی ساختار سوژه ایرانی: تحلیل روان‌کاوی لکانی از مناسک فرهنگی و ناخودآگاه جمعی

سحر صنیعی1

چکیده :
شب یلدا، طولانی‌ترین شب سال در ایران، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مناسک فرهنگی‌ اجتماعی، نه تنها فرآیند جشن و شادی است، بلکه نقش مؤثری در شکل‌دهی ساختار سوژه ایرانی ایفا می‌کند. این پژوهش با رویکرد روان‌کاوی لکانی، به بررسی تأثیرات شب یلدا بر ساختار روانی و هویتی سوژه ایرانی می‌پردازد و می‌کوشد نشان دهد که چگونه مناسک فرهنگی می‌توانند فرآیند شکل‌گیری میل، تجربه فقدان و تثبیت امر نمادین را هدایت کنند. روش تحقیق حاضر، تحلیلی-توصیفی و کیفی است و از منابع متنی شامل اسطوره‌شناسی، متون فرهنگی، روایت‌های مردمی و پژوهش‌های پیشین در روان‌کاوی فرهنگ بهره می‌برد. یافته‌ها نشان می‌دهند که آیین‌های شب یلدا مانند دورهمی خانوادگی، قصه‌گویی، موسیقی و خوراکی‌های نمادین ؛ فضایی ایجاد می‌کنند که سوژه ایرانی را در تعامل با فقدان و میل قرار می‌دهد، به‌طوری که نظم نمادین اجتماعی و هویت جمعی تثبیت می‌شود. این مطالعه همچنین بر اهمیت مناسک در بازتولید ناخودآگاه جمعی تأکید دارد و نشان می‌دهد که یلدا نه تنها یک جشن فرهنگی، بلکه یک فرآیند روان‌اجتماعی پیچیده است که سوژه را در بستر فرهنگی و اجتماعی شکل می‌دهد. نوآوری پژوهش در اتصال نظریه سوژه لکانی با تحلیل مناسک فرهنگی ایرانی و ارائه چارچوبی منسجم برای تحلیل ساختار سوژه جمعی نهفته است. نتایج می‌توانند مبنایی برای مطالعات بعدی در زمینه روان‌کاوی فرهنگ، تحلیل مناسک ایرانی و نقش مناسک در تثبیت هویت جمعی و مدیریت فقدان باشند.

کلمات کلیدی : شب یلدا سوژه ایرانی روان‌کاوی لکان ناخودآگاه جمعی مناسک فرهنگی فقدان میل


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : روانشناسی
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مدیریت، اقتصاد، علوم انسانی، آموزش و پرورش و توسعه کسب و کار
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icmba.ir
کد IOI مقاله : AAHA-ABZKEA
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHA-ABZKEA

سایر مقالات ارائه دهنده
  1. ‎ مفهوم روانکاوی لکانی در بنیان استعلایی ذهن
  2. بررسی زیبایی‌شناسی فضا و مکان مساجد اسلامی در آرام سازی روان انسان
  3. تحلیل تطبیقی مراحل روان‌درمانی با هفت وادی منطق الطیر عطار نیشابوری: نگاهی به فرآیند تحول روانی و معنوی در درمان
  4. آشفتگی‌های‌ لیبرالیسم‌ ایرانی‌ در ساحت‌ فکر سیاسی‌ انقلاب اسلامی ایران
  5. تحلیل تأثیر هنر درمانی بر فرآیند سوگ در کودکان مبتنی بر نظریه‌ی فضای بازی وینیکات: بررسی تجربی”
  6. مقاومت تمدنی و بازسازی هویت علمی در جنگ ایران و اسرائیل: واکاوی روان‌شناسی اجتماعی-سیاسی نخبگان و جامعه در شرایط بحران
  7. تأثیر موسیقی درمانی بر رشد روانی و خلاقیت انسانی از منظر روانکاوی خود: تحلیل زیست‌بوم انسانی و اجتماعی در فرایند کمال و همبستگی
  8. خودکشی و زبان: بررسی رابطه‌ی سکوت، بیان‌ناپذیری و کنش مرگ در روانکاوی لکان
  9. The Effects of Water Dance Exercises on Stress Reduction and Emotional Well-being in Adults
  10. طراحی و اعتبارسنجی یک پروتکل تکنولوژی آموزشی مبتنی بر یادگیری ترکیبی جهت توانمندسازی مهارت‌های بالینی دانشجویان کارشناسی روان‌شناسی در کارورزی اتاق درمان بر اساس مدل عقلانی–هیجانی–رفتاری (REBT)
  11. زیبایی‌شناسی مقدس در فضاهای متحرک شهری: تحلیل نقش هنر و معماری در تجربه معنوی و روانی مسافران ایستگاه مترو حضرت مریم
  12. بازخوانی تطبیقی فلسفه وابی‌سابی و حکمت اشراقی ایرانی در بنیان‌گذاری سبک زندگی مینیمال اسلامی: تأملی در نسبت سادگی، زیبایی و سلامت روان با رویکرد هنر‌درمانی
  13. روان‌درمانی حقوقی مبتنی بر هنر: مدل تاب‌آوری هیجانی برای افراد دچار فرسایش در پرونده‌های سنگین سازمانی
  14. روان‌کاوی معنا در ادبیات کودک: شازده کوچولو به‌عنوان تجلی ناخودآگاه جمعی انسان مدرن
  15. نقش شب یلدا در شکل‌دهی ساختار سوژه ایرانی: تحلیل روان‌کاوی لکانی از مناسک فرهنگی و ناخودآگاه جمعی
سایر مقالات محل انتشار
  1. جایگاه کریپتو کارنسی ها در قراردادهای نوین تجاری بین المللی
  2. فرصت ها و آسیب های فضای مجازی در آموزش و یادگیری دانش آموزان
  3. بررسی نقش انگیزش درونی در انتقال آموزش و بهبود نرخ رعایت استانداردهای کیفی در اپراتورهای خط تولید
  4. بررسی فرصت ها و تهدید های توسعه ی استان ایلام
  5. اثربخشی آموزش فرزندپروی مثبت بر تاب‌آوری و شادکامی در والدین دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری
  6. نقش آموزش و پرورش در توسعه کسب و کار
  7. هوش مصنوعی و مسئولیت قانونی و چالش های پیشروی آن
  8. (آینده طراحی ایبوک‌های آموزشی: انقلاب یادگیری خودکار و تعاملات هوشمند در دنیای دیجیتال)
  9. کاربر هوش مصنوعی در روابط عمومی : انقلاب در ارتباطات
  10. اثر مهارت ارتباط موثر اولیای مدرسه بر دانش آموزان دبیرستانی
  11. اثربخشی بسته ی آموزشی ادراکی-شناختی بر خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان نارساخوان
  12. مشارکت‌پذیری مردم در ساختار حاکمیت و نقش آن در توسعهٔ سیاسی ایران
  13. بررسی نقش زبان پایتون در آموزش مفاهیم برنامه‌نویسی به دانش‌آموزان نوجوان
  14. اثربخشی زوج درمانی شناختی-رفتاری بر تنظیم هیجانی، اعتماد در روابط زناشویی و صمیمیت جنسی زوجین مراجعه کننده به مراکز روانشناختی شهر اهواز
  15. نقش بازاریابی دیجیتال بر افزایش مشتریان کارگزاری‌های بورس تهران