بازخوانی ساختار فضایی سه گونه بافت شهری: سکونتگاه‌های الحاق‌شده، بافت‌های تاریخی و بافت‌های فرسوده

شریفه سرگلزایی1

چکیده :
بافت‌های تاریخی، بافت‌های فرسوده و سکونتگاه‌های الحاق‌شده، سه گونه اصلی بافت شهری در بسیاری از شهرهای ایران را تشکیل می‌دهند که هر یک در نتیجه فرایندهای متفاوت توسعه شهری شکل گرفته‌اند. شناخت تفاوت‌های ساختار فضایی این بافت‌ها می‌تواند در تحلیل سازمان فضایی شهر و برنامه‌ریزی توسعه و بازآفرینی شهری نقش مؤثری داشته باشد. هدف این پژوهش، مقایسه ساختار فضایی سه گونه بافت شهری در شهر زابل با استفاده از شاخص‌های چیدمان فضا است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی- تحلیلی است. ابتدا شبکه معابر شهر از طریق نرم‌افزار دپس مپ و با استفاده از روش تحلیل سگمنت زاویه‌ایتحلیل شد و شاخص‌های همپیوندی زاویه‌ای و انتخاب زاویه‌ای در دو مقیاس سراسری (Rn) و محلی (R500) استخراج گردید. سپس لایه‌های مربوط به بافت‌های تاریخی، فرسوده و سکونتگاه‌های الحاق‌شده در محیط GIS تهیه و شاخص‌های فضایی هر یک از این سه گونه بافت محاسبه و مقایسه شد. نتایج نشان داد که بافت تاریخی در تمامی شاخص‌های مورد بررسی بالاترین مقادیر را داراست و پس از آن بافت فرسوده قرار می‌گیرد، در حالی که سکونتگاه‌های الحاق‌شده پایین‌ترین مقادیر را به خود اختصاص داده‌اند. همچنین اختلاف میان سه گونه بافت در شاخص انتخاب زاویه‌ای بیش از همپیوندی زاویه‌ای است که بیانگر تفاوت محسوس آن‌ها در ظرفیت هدایت جریان‌های حرکتی است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که تفاوت میان گونه‌های مختلف بافت شهری تنها به ویژگی‌های کالبدی محدود نمی‌شود، بلکه ساختار فضایی شبکه معابر نیز نقش مهمی در شکل‌گیری این تفاوت‌ها ایفا می‌کند و می‌تواند به عنوان یکی از معیارهای مؤثر در مطالعات بازآفرینی و برنامه‌ریزی شهری مورد استفاده قرار گیرد.

کلمات کلیدی : چیدمان فضا ساختار فضایی بافت تاریخی بافت فرسوده سکونتگاه‌های الحاق‌شده


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی شهرسازی و توسعه شهري( کلیه گرایش ها)
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری
آدرس وب سایت کنفرانس : icact.ir
کد IOI مقاله : AAHF-ABHGKB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHF-ABHGKB

سایر مقالات محل انتشار
  1. آشنایی با جزئیات سیستم خورشیدی غیر فعال ، حوضچه روی بام در استان خراسان شمالی
  2. مروری بر چارچوب پژوهش در مطالعات ساختار فضایی بافت شهری
  3. هستی‌شناسی رخداد و پروژه شهری: تلفیق دلوز، شاتُلِه، وایتهد و اِستِنگِرز برای خلق فضاهای معناساز
  4. حمل و نقل عمومی و توسعه پایدار شهری
  5. ارزیابی روند خودترمیمی در بتن خودتراکم و مقایسه آن با بتن معمولی
  6. بررسی تأثیر طراحی بهینه وال‌پست و وادار بر دوام، ایمنی و هماهنگی سازه‌ای-معماری در دیوارهای داخلی و خارجی ساختمان ها
  7. واکاوی متغیرهای مؤثر بر مصرف انرژی در تبدیل حیاط مرکزی خانه‌های تاریخی به آتریوم
  8. الگوهای مداخله در بافت فرسوده(مطالعه موردی: محله قطارچیان شهر سنندج)
  9. تأثیر معماری بیزانس بر معماری اسلامی: بازخوانی ریشه ها، اقتباس ها و بازآفرینی ها
  10. طراحی فضاهای شهری تطبیق پذیر با رفتارهای متغیر شهروندان در عصر دیجیتال
  11. زیبایی‌شناسی مقدس در فضاهای متحرک شهری: تحلیل نقش هنر و معماری در تجربه معنوی و روانی مسافران ایستگاه مترو حضرت مریم
  12. A Psychosocial and Financial Analysis of Citizens’ Responses to Deconstructivist Architecture in Iran’s Traditional Urban Contexts: Investigating Risk Perception, Place Attachment, and Investment Behavior
  13. تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دوره‌های دهم تا سیزدهم
  14. تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دوره‌های چهاردهم تا هفدهم
  15. تحلیل هندسی محراب‌های مساجد قدیمی تبریز: پیوند فرم و هندسه