بررسی رابطه میان سازماندهی فضایی و کیفیت سکونت در خانه‌های معاصر

فاطمه زارعی1 مونا لقمان2

چکیده :
در دهه‌های اخیر، تحولات ناشی از رشد شهرنشینی، افزایش تراکم ساخت‌وساز، گسترش آپارتمان‌نشینی و تغییر سبک زندگی، مفهوم خانه و تجربه سکونت را در بستر شهرهای معاصر دگرگون کرده است. در این شرایط، کیفیت سکونت دیگر صرفاً به شاخص‌های کمّی نظیر متراژ، تعداد اتاق‌ها یا سطح تجهیزات ساختمانی محدود نیست، بلکه به‌طور اساسی از نحوه سازماندهی فضایی، الگوی ارتباط میان عرصه‌ها، خوانایی حرکتی، میزان حریم خصوصی، انعطاف‌پذیری، نورگیری، تهویه و کیفیت فضاهای نیمه‌باز تأثیر می‌پذیرد. مسئله اصلی آن است که بخش قابل‌توجهی از واحدهای مسکونی معاصر، به‌ویژه در قالب آپارتمان‌های شهری، در پاسخ‌گویی به نیازهای متنوع سکونتی، از جمله خلوت فردی، تعامل خانوادگی، کار و آموزش خانگی، آسایش روانی و ارتباط با بیرون، با ضعف‌های فضایی مواجه‌اند. پژوهش حاضر با هدف تبیین رابطه میان سازماندهی فضایی و کیفیت سکونت در خانه‌های معاصر انجام شده است. روش تحقیق، توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر تحلیل محتوای کیفی منابع و مطالعات مرتبط است. یافته‌ها نشان می‌دهد که مؤلفه‌هایی چون سلسله‌مراتب دسترسی، تفکیک سنجیده قلمروها، کنترل دید، خوانایی حرکت، انعطاف‌پذیری عملکردی، نور طبیعی، تهویه و کارآمدی فضای نیمه‌باز، از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر رضایت سکونتی و ارتقای کیفیت زیست در خانه‌های معاصر به‌شمار می‌آیند. همچنین نتایج حاکی از آن است که بازخوانی اصول فضایی خانه ایرانی، مانند محرمیت، آستانه، مرکزیت زندگی خانوادگی و پیوند با طبیعت، در صورت ترجمه به زبان نیازهای معاصر، می‌تواند به ارتقای کیفیت سکونت منجر شود.

کلمات کلیدی : سازماندهی فضایی کیفیت سکونت خانه معاصر رضایت سکونتی حریم خصوصی انعطاف‌پذیری فضای نیمه‌باز


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : هنر و معماری
محل انتشار : پنجمین کنفرانس بین المللی مقاوم سازی لرزه ای
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icst.ir
کد IOI مقاله : AACZ-ABKECH
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AACZ-ABKECH

سایر مقالات محل انتشار
  1. بازیافت هوشمند مصالح ساختمانی: رویکردی نوین برای کاهش پسماند و توسعه پایدار در ایران
  2. تقویت تعاملات اجتماعی با سازماندهی سلسله‌ مراتب فضاهای باز در مجتمع تجاری- اداری
  3. Short-term electrical load prediction based on a system identification model in an actual educational building
  4. پیشینه مدیریت بحران و جایگاه اسکان موقت و نقش هوش مصنوعی در مدیریت بحران زلزله
  5. بهسازی و مقاوم سازی لرزه ای دیوارهای بنایی با استفاده از الیاف GFRPشبکه ای: مطالعه عددی با نرم افزار ABAQUS
  6. تاثیرات بام سبز بروی مشکلات مردم در رابطه با فضای
  7. Three-Dimensional Shear Wave Velocity Modeling in Tabriz City Using Ensemble Neural Networks and Geospatial Interpolation
  8. بازآفرینی جداره‌های شهری رودخانه بالقلوچای با تأکید بر تعامل سازنده با طبیعت
  9. الهام از سیستم های زیستی در طراحی معماری پایدار ، پیوند معماری بایونیک با اصول معماری سبز
  10. مقاوم‌سازی سازه‌های بتنی قدیمی با استفاده از کامپوزیت‌های FRP و ارزیابی تأثیر آن بر رفتار لرزه‌ای
  11. مقاوم‌سازی ساختمان‌های فولادی با استفاده از دیوارهای برشی بتنی پیش‌ساخته و ارزیابی تأثیر آن بر پایداری لرزه‌ای
  12. ضرورت مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر برنامه‌ریزی و طراحی شهری
  13. کاربرد هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء در صنعت ساختمان و معماری: فرصت ها، چالش ها و افق پیش رو
  14. بررسی هویت شهری و مولفه‌های هویت بخش آن نمونه موردی: شهر گلستان
  15. طراحی موزه شعر و ادب با رویکرد تقویت تعاملات اجتماعی و فرهنگی در شهر ساری