تجربه بدنمند و ابژه روزمره: خوانشی پدیدارشناختی از نشستن در بافت فرهنگ ایرانی

نوید غلامی حسن آبادی1

چکیده :
این مقاله، نشستن را در بافت فرهنگ ایرانی نه یک کنش صرفاً عملکردی، بلکه رویدادی پدیداری می‌خواند. با اتکا به زیبایی‌شناسی پدیدارشناختی گونتر فیگال، با محورهای پدیداری، فضامندی، مکان‌مندی و دعوت به کنش، و پدیدارشناسی بدن مرلوپونتی، نشان می‌دهیم که صندلی، کرسی، تشک و زیرانداز صرفاً ابزارهای ارگونومیک نیستند؛ بلکه ابژه‌هایی روزمره‌اند که بدن در مواجهه پیش‌انعکاسی با آن‌ها معنا، قرب و تعلق می‌سازد. در فرهنگ ایرانی، نشستن بر زمین یا کرسی کم‌ارتفاع نه نشانه فقر تجهیزاتی، بلکه نوعی تجربه بدنمند نزدیکی با فضا، ابژه و دیگران است. در این خوانش، الگوهای ایرانی نشستن از چهارزانو نشستن بر فرش و تکیه زدن به کرسی تا نشستن بر سکوی چایخانه در چهار محور پدیدارشناختی تحلیل می‌شوند و با الگوی صندلی‌محور غربی مقایسه می‌گردند. یافته اصلی مقاله آن است که قرب، تعلق مکانی و حافظه بدنی مؤلفه‌های محوری تجربه بدنمند نشستن در فرهنگ ایرانی‌اند و ابژه‌های نشستن، بدن را به کنش معین دعوت می‌کنند. این خوانش، مبتنی بر تحلیل نظری-کیفی و بدون هیچ‌گونه داده آزمون‌محور یا مصاحبه، صورت گرفته و دلالت‌هایی نیز برای طراحی ابژه‌های نشستن در بافت فرهنگ ایرانی عرضه می‌کند.

کلمات کلیدی : تجربه بدنمند پدیدارشناسی گونتر فیگال ابژه روزمره نشستن فرهنگ ایرانی


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : پژوهش و مطالعات هنر، فلسفه و تاریخ هنر
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری
آدرس وب سایت کنفرانس : icact.ir
کد IOI مقاله : AAHF-ACZDHD
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHF-ACZDHD

سایر مقالات محل انتشار
  1. آشنایی با جزئیات سیستم خورشیدی غیر فعال ، حوضچه روی بام در استان خراسان شمالی
  2. مروری بر چارچوب پژوهش در مطالعات ساختار فضایی بافت شهری
  3. هستی‌شناسی رخداد و پروژه شهری: تلفیق دلوز، شاتُلِه، وایتهد و اِستِنگِرز برای خلق فضاهای معناساز
  4. حمل و نقل عمومی و توسعه پایدار شهری
  5. ارزیابی روند خودترمیمی در بتن خودتراکم و مقایسه آن با بتن معمولی
  6. بررسی تأثیر طراحی بهینه وال‌پست و وادار بر دوام، ایمنی و هماهنگی سازه‌ای-معماری در دیوارهای داخلی و خارجی ساختمان ها
  7. واکاوی متغیرهای مؤثر بر مصرف انرژی در تبدیل حیاط مرکزی خانه‌های تاریخی به آتریوم
  8. الگوهای مداخله در بافت فرسوده(مطالعه موردی: محله قطارچیان شهر سنندج)
  9. تأثیر معماری بیزانس بر معماری اسلامی: بازخوانی ریشه ها، اقتباس ها و بازآفرینی ها
  10. طراحی فضاهای شهری تطبیق پذیر با رفتارهای متغیر شهروندان در عصر دیجیتال
  11. زیبایی‌شناسی مقدس در فضاهای متحرک شهری: تحلیل نقش هنر و معماری در تجربه معنوی و روانی مسافران ایستگاه مترو حضرت مریم
  12. A Psychosocial and Financial Analysis of Citizens’ Responses to Deconstructivist Architecture in Iran’s Traditional Urban Contexts: Investigating Risk Perception, Place Attachment, and Investment Behavior
  13. تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دوره‌های دهم تا سیزدهم
  14. تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دوره‌های چهاردهم تا هفدهم
  15. تحلیل هندسی محراب‌های مساجد قدیمی تبریز: پیوند فرم و هندسه