نمایش چکیده انگلیسی

بررسی تطبیقی مقرنس در معماری ایران و عرب؛ رویکردی زبان شناختی

مهدی شیربتی1 نوشین حجاری2

چکیده :
پیوند ناگسستنی هنر و فرهنگ مردم هر سرزمین با زبان آنان، انجام مطالعات بینارشته ای را ایجاب می نماید؛ همچنین گستردگی روابط علمی و هنری ایران و جهان عرب، لزوم پرداختن به اشتراکات، تفاوت ها و دستاوردهای این تعاملات تاریخی را روشن می سازد. موضوع مورد بررسی در این مقاله، «مقرنس» به عنوان تکامل یافته ترین تزئین سه بعدی در هنر اسلامی از منظر زبان شناسی در معماری ایرانی و عرب می باشد. تزئینات هندسی یکی از اصول معماری ایران در دوران اسلامی است که در بسیاری از آثار فاخر کاربرد داشته است. مقرنس، به عنوان کامل ترین آرایه ی هنر اسلامی آمیزه ای است از هنر، علم حساب، نبوغ و تسلط مطلق بر سازه و تزئین. مقرنس در روند تکاملی خود در سرزمین های اسلامی با وجود اشتراکات فراوان در اجزاء، نام گذاری های متفاوتی یافته است. مسأله ی «نامگذاری» امری بسیار مهم در زبان شناسی و به ویژه معنی شناسی محسوب می گردد. برخی زبان شناسان معتقدند که مقایسه ی تعداد اسامی انتخاب شده در زبان های مختلف برای پدیده ای واحد، حاکی از تفاوت نگرش گویشوران به جهان و پدیده های پیرامون خود می باشد که بر اساس ظرافت دید و پیچیدگی فکری خود، تقطیع های بیشتر یا کمتری انجام داده و نام های جزئی تر یا کلی تری را برگزیده اند. پژوهش حاضر بر اساس خصوصیات مسأله از نوع توصیفی، ماهیت داده ها کیفی، و روش گردآوری داده های تحقیق، کتابخانه ای می باشد. نگارندگان به این نتیجه رسیده اند که در هنر عرب با پرهیز از نام گذاری اجزاء، مقرنس را برای گروهی از عناصر سازه ای و تزئینی سه بعدی مانند رسمی بندی، کاربندی، یزدی بندی و مقرنس به کار می برند؛ دامنه ی نام گذاری گاه فراتر رفته و به گنبدهای پلکانی نیز مقرنس اطلاق گردیده است. از آنجائی که نام گذاریهای مقرنس و اجزاء آن در معماری ایرانی و عرب بر هم منطبق نیستند، تفاوت¬های موجود در زمان ترجمه ی متون، مشکلاتی در پی خواهند داشت و موجب ابهام در تبادل اطلاعات خواهند شد. کلید واژه‌ها: مقرنس، معماری ایرانی، معماری عرب، رویکرد زبان شناختی

کلمات کلیدی : ‌ها مقرنس معماری ایرانی معماری عرب رویکرد زبان¬شناختی


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : معماری و تزئینات وابسته
محل انتشار : کنفرانس بین‌المللی نقش هنر و معماری در ارتباطات علمی ایران و جهان عرب
آدرس وب سایت کنفرانس : irarconf.ir
کد IOI مقاله : XAGD-CGZZH
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XAGD-CGZZH
نمایش چکیده انگلیسی : https://isnac.ir/SA/XAGD-CGZZH

سایر مقالات محل انتشار
  1. الفارسية والإسلام: التيّارات اللغوية والأدبية بين الفارسية والعربية في ظل الحضارة الإسلامية
  2. ساحت بوم و مسکن بومی از منظر معماران بوم‌گرا بازشناسی اندیشه¬های حسن فتحی و محمدکریم پیرنیا
  3. تأملی در ساختارشناسی بصری نقوش تزئینی در معماری (نمونه موردی: پنج نگاره منتخب از بناهای نسخه شاهنامه شاه طهماسب)
  4. حکمت کاربرد عدد هشت در معماری اسلامی
  5. تأثیرات میان‌رودان بر ایران در زمینه‌ی آثار هنری، رسوم درباری، آیین‌ها و جشن‌ها
  6. هنر فلزکاری ساسانی و چگونگی انتقال و تاثیر آن بر فلزکاری اسلامی
  7. نقش معماری مدرن بر شکل گیری و ساخت مدارس در دوران معاصر ایران
  8. ریشه‌شناسی داستان حاملان عرش خداوند در متون عربی بر پایه‌ی نجوم و بازتاب آن در در آثار هنری ایران
  9. تحلیل و بررسی عناصر بصری در قرآنهای نفیس دوره ی ایلخانی
  10. معماری و نظام بازارها در ایران و سرزمین‌های عربی (نمونه موردی بازارهای کاشان و دمشق)
  11. بررسی تطبیقی مقرنس در معماری ایران و عرب؛ رویکردی زبان شناختی
  12. نقش ایرانیان در حفظ و اشاعه موسیقی در تمدن اسلامی در سده های نخستین
  13. تحلیل خاستگاه معنایی و محتوایی فرمهای آرابسک. عَرَبِسک (تاک و پیچک) در جهان اسلام
  14. بررسی مذهب شیعه در شکل گیری معماری ارامگاهی: نمونه مطالعاتی امامزاده یحیی ورامین
  15. بررسی اجمالی تاثیر فرهنگ و اقتصاد (سکه) ایران بر اعراب اوایل دوران اسلامی