جستجو
گونه شناسی قوس های بکار رفته در مسجد جامع قم
یاسر اکرمی1 سبحان جدیری2
چکیده :
انسان به تجربه دريافت كه با قرار دادن تكه اي سنگ تخت بر روي دو تكه سنگ عمودي ، مي تواند براي خود سرپناهي درست كند. اين سنگهاي بزرگ همه جا يافت نمي شد ، به علاوه سنگهاي بزرگ، سنگين و شكسته بودند . انسان بنا به نياز ، از قدرت و خلاقيت خود استفاده كرد و به مرور زمان دريافت كه اگر تكه هاي كوچكتر سنگ را بصورت پله اي بر روي هم قرار دهد و از دو طرف به هم نزديك كند ، بطوري كه در بالا به هم برسند ، سرپناهي مقاوم ساخته است.
ميوه درختان، تخم پرندگان و دانه هاي گياهي برخی گرد و برخي بيضي شكل اند . تخم پرندگان اگر بصورت عمودي قرار گيرد ، مقاومت بيشتري در مقابل شكستگي از خود نشان میدهد . راز پي بردن بشر به خواص قوس بر اثر تجربياتي بوده كه از طبيعت اطراف خود آموخته است. بشر از هزاران سال پیش به ايستايي و زيبايي و خواص قوس پي برده بود و آن را در ساختن بناها بكار برد . در ايران اولين قوسها در بناهاي ايلامي ديده شده ( چغارنبيل و هفت تپه ) و سپس در دورهاي بعد به ويژه در دوره ساسانيان از شكل قوس بسيار استفاده گرديد و نمونه هاي آن ايوان مدائن ( در خاك عراق ) و كاخ فيروز آباد و سروستان است كه در آنها از طرح و فرم قوس ، براي پوشش بنا استفاده كرده اند . فرم قوس شكل نسبت به فرم مسطح ، مقاومت بيشتري در مقابل فشار از خود نشان میدهد و فشارهاي وارده را به پايه هاي قوس منتقل مي كند و یکی از دلایلی است که بناهايي كه در آنها از قوس و گنبد استفاده شده است با وجود تخريب هاي انساني و عوامل جوي ، هنوز پا بر جا هستند .
هدف از پژوهش پیش رو مطالعه و گونه بندی قوس های به کار رفته در جداره ها و ایوان های صحن مسجد جامع قم میباشد.با مطالعه اسناد کتابخانه ای و نقشه های موجود و تطبیق هندسه ترسیمی ان با هندسه ترسیمی انواع قوس ها با استفاده از نرم افزار اتوکد و تطبیق نقشه ها با یکدیگر با استفاده از روش تطبیقی-مقایسه ای ،دسته بندی از قوس های به کار برده شده ارائه میگردد.نتایج مطالعه انجام شده استفاده از قوسهای کلیل در ورودی زیرزمینها،قوس کند شکسته برجسته به عنوان قوس تزیینی،قوس سه قسمت ثلاثی (در عهد شاه عباس دوم صفوی) در ایوان جنوبی ، قوس هشت قسمت و قوس نیم دایره در ايوانهاي الحاقي عهد قاجار (شمالي شرقي و غربي) را نشان میدهد .
کلمات کلیدی : مسجد جامع قم معماری اسلامی طاق و قوس عمران گونه شناسی سازه سنتی
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری و توسعه پایدار
محل انتشار : هشتمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 8icsau.ir
کد IOI مقاله : XEDB-GKKDC
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XEDB-GKKDC
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/XEDB-GKKDC
سایر مقالات ارائه دهنده
- بررسی تطبیقی معماری کاروانسرا در ایران و ترکیه (نمونه موردی: کاروانسرای ده نمک و کاروانسرای رستم پاشا)
- اثر تماشاگر(Bystander effect) در روند ساخت پروژه های ساختمانی
- مقایسه تطبیقی معماری مساجد هند و چین نمونه موردی : مسجد نیوجیه پکن در چین و مسجد جامع دهلی نو در هندوستان
- بررسی و مقایسه وحدت و کثرت فضایی، در منظر و سیمای شهر نمونه موردی: خیابان شیرازی و امام رضا(ع) شهر مشهد
- بررسی سیستم های انتقال باردر سازه سرای صدراعظم بازار قم
- گونه شناسی قوس های بکار رفته در مسجد جامع قم
- مطالعه تطبیقی و بررسی وجود رابطهای معنادار بین گونه چفد سردر ورودی یا ایوان منتهی به محراب با چفد محراب در مساجد شیوههای خراسانی، رازی، آذری و اصفهانی
- بررسی رابطه رویکرد های ساماندهی شهر بر افزایش قیمت زمین و الگوی معماری مسکن ، نمونه موردی: شهر قم
سایر مقالات محل انتشار
- The Importance of Ecotourism in Sustainable Architecture Development Improvement
- تاثیر فرهنگ و هویت معماری بر معماری مدرن
- تأملی بر تجربه اجرایی مشارکت شهروندان در امور شهری در شهرداری کاشان
- ارزیابی مدیریت ایمنی HSE وتاثیر مدیریت کنترل راهها در کاهش تلفات جاده ای
- ارزیابی عوامل موثر بر توانمندسازی کارکنان شهرداریهای کوچک
- ارائه مدل ایمنسازی طرح هندسی راههای دوخطه مسیرهای درونشهری
- ارزیابی تاثیر کاربری های مسکونی و تجاری بر آلودگی هوای CO و NO2
- ارزیابی اثرات زیست محیطی احداث تصفیهخانه فاضلاب در مجامع کوچک (مطالعه موردی دانشگاه شهید بهشتی-پردیس فنی و مهندسی شهید عباسپور)
- بررسی قابلیت های استفاده از سیستم سازه ای دیاگرید
- تدوین راهبرد جهت بازآفرینی بافت فرسوده با استفاده از تحلیل SWOT و ماتریس QSPM (نمونه موردی: محله هفتآسیاب شهر ارومیه)
- طراحی و محاسبه ساختمان مسکونی صفر انرژی در اقلیم سرد و خشک شهر سنندج
- ارائه طرح حفاظت پیشگیرانه موزه محوطه میراث جهانی تختجمشید (گنجینه)
- ارزيابى تاثير توزيع مكانى فضایی سبز برقیمت زمین در محيط GIS (محدوده مطالعاتى شهر مشهد)
- تحلیل توزیع فضایی ، فضاهای سبز شهری با رویکرد توسعه پایدار با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی GIS (نمونه موردی: منطقه یک شهر ارومیه)
- جایگاه زیبایی شناسی درفرهنگ ومعماری اسلامی