عروسک‌تراپی به‌مثابه زبان غیرکلامی کودک: تحلیل کارکرد نمادین عروسک در بازنمایی تجربه‌های ناتوان از گفتار در بازی‌درمانی

محسن ضیایی1 سمیرا وکیلی2

چکیده :
کودکان در بسیاری از موقعیت‌های رشدی و بالینی، قادر به بیان کلامی تجربه‌های هیجانی، تعارض‌های درونی و رویدادهای تنش‌ زا نیستند. محدودیت‌های زبانی، رشدی یا هیجانی سبب می‌شود بخشی از تجربه زیسته کودک در سطحی پیش‌ کلامی باقی بماند و از دسترس روش‌های درمانی مبتنی بر گفتار خارج شود. در این میان، عروسک‌تراپی به‌عنوان یکی از رویکردهای بازی‌درمانی، امکان دسترسی به این لایه‌های غیرکلامی را از طریق کنش نمادین فراهم می‌سازد. مقاله حاضر با رویکردی تحلیلی نظری، به بررسی عروسک‌ تراپی به‌مثابه «زبان غیرکلامی کودک» می‌پردازد و کارکرد نمادین عروسک را در بیان تجربه‌هایی که کودک قادر به گفتار مستقیم آن‌ها نیست، تبیین می‌کند. چارچوب نظری پژوهش بر مفاهیم ابژه انتقالی وینیکات، نمادپردازی در بازی پیاژه، کارکرد نمایشی بازی ویگوتسکی و دیدگاه‌های معاصر بازی‌ درمانی استوار است. تحلیل‌ها نشان می‌دهد که عروسک، نه صرفاً یک ابزار سرگرمی، بلکه واسطه‌ای نمادین میان دنیای درونی کودک و فضای درمانی است که امکان برون‌فکنی، فاصله‌گذاری هیجانی و بازنمایی ایمن تجربه‌های دشوار را فراهم می‌آورد. از طریق عروسک، کودک می‌تواند هیجان‌ها، ترس‌ها، تعارض‌ها و روابط قدرت را بدون تهدید مستقیم «خود»، در قالب روایت و کنش نمایشی بیان کند. یافته‌های نظری این مقاله حاکی از آن است که عروسک‌ تراپی، به‌ ویژه برای کودکانی با محدودیت گفتاری، اضطراب بالا یا تجربه‌های حل‌ نشده هیجانی، ظرفیت بالایی در تسهیل فرآیند درمان دارد. این مقاله می‌کوشد با صورت‌ بندی مفهومی دقیق، جایگاه عروسک‌ تراپی را از سطح یک تکنیک کمکی، به سطح یک زبان درمانی مستقل ارتقا دهد و زمینه را برای پژوهش‌های تجربی آتی فراهم سازد.

کلمات کلیدی : عروسک‌تراپی بازی‌درمانی زبان غیرکلامی نمادپردازی کودک


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : روانشناسی
محل انتشار : پنجمین کنگره بین المللی مدیریت، اقتصاد، علوم انسانی، آموزش و پرورش و توسعه کسب و کار
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icmba.ir
کد IOI مقاله : AAHA-ABAGAH
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHA-ABAGAH

سایر مقالات ارائه دهنده
  1. ‎ مفهوم روانکاوی لکانی در بنیان استعلایی ذهن
  2. بررسی زیبایی‌شناسی فضا و مکان مساجد اسلامی در آرام سازی روان انسان
  3. تحلیل تطبیقی مراحل روان‌درمانی با هفت وادی منطق الطیر عطار نیشابوری: نگاهی به فرآیند تحول روانی و معنوی در درمان
  4. آشفتگی‌های‌ لیبرالیسم‌ ایرانی‌ در ساحت‌ فکر سیاسی‌ انقلاب اسلامی ایران
  5. تحلیل تأثیر هنر درمانی بر فرآیند سوگ در کودکان مبتنی بر نظریه‌ی فضای بازی وینیکات: بررسی تجربی”
  6. مقاومت تمدنی و بازسازی هویت علمی در جنگ ایران و اسرائیل: واکاوی روان‌شناسی اجتماعی-سیاسی نخبگان و جامعه در شرایط بحران
  7. تأثیر موسیقی درمانی بر رشد روانی و خلاقیت انسانی از منظر روانکاوی خود: تحلیل زیست‌بوم انسانی و اجتماعی در فرایند کمال و همبستگی
  8. خودکشی و زبان: بررسی رابطه‌ی سکوت، بیان‌ناپذیری و کنش مرگ در روانکاوی لکان
  9. The Effects of Water Dance Exercises on Stress Reduction and Emotional Well-being in Adults
  10. طراحی و اعتبارسنجی یک پروتکل تکنولوژی آموزشی مبتنی بر یادگیری ترکیبی جهت توانمندسازی مهارت‌های بالینی دانشجویان کارشناسی روان‌شناسی در کارورزی اتاق درمان بر اساس مدل عقلانی–هیجانی–رفتاری (REBT)
  11. زیبایی‌شناسی مقدس در فضاهای متحرک شهری: تحلیل نقش هنر و معماری در تجربه معنوی و روانی مسافران ایستگاه مترو حضرت مریم
  12. بازخوانی تطبیقی فلسفه وابی‌سابی و حکمت اشراقی ایرانی در بنیان‌گذاری سبک زندگی مینیمال اسلامی: تأملی در نسبت سادگی، زیبایی و سلامت روان با رویکرد هنر‌درمانی
  13. روان‌درمانی حقوقی مبتنی بر هنر: مدل تاب‌آوری هیجانی برای افراد دچار فرسایش در پرونده‌های سنگین سازمانی
  14. روان‌کاوی معنا در ادبیات کودک: شازده کوچولو به‌عنوان تجلی ناخودآگاه جمعی انسان مدرن
  15. نقش شب یلدا در شکل‌دهی ساختار سوژه ایرانی: تحلیل روان‌کاوی لکانی از مناسک فرهنگی و ناخودآگاه جمعی
سایر مقالات محل انتشار
  1. جایگاه کریپتو کارنسی ها در قراردادهای نوین تجاری بین المللی
  2. فرصت ها و آسیب های فضای مجازی در آموزش و یادگیری دانش آموزان
  3. بررسی نقش انگیزش درونی در انتقال آموزش و بهبود نرخ رعایت استانداردهای کیفی در اپراتورهای خط تولید
  4. بررسی فرصت ها و تهدید های توسعه ی استان ایلام
  5. اثربخشی آموزش فرزندپروی مثبت بر تاب‌آوری و شادکامی در والدین دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری
  6. نقش آموزش و پرورش در توسعه کسب و کار
  7. هوش مصنوعی و مسئولیت قانونی و چالش های پیشروی آن
  8. (آینده طراحی ایبوک‌های آموزشی: انقلاب یادگیری خودکار و تعاملات هوشمند در دنیای دیجیتال)
  9. کاربر هوش مصنوعی در روابط عمومی : انقلاب در ارتباطات
  10. اثر مهارت ارتباط موثر اولیای مدرسه بر دانش آموزان دبیرستانی
  11. اثربخشی بسته ی آموزشی ادراکی-شناختی بر خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان نارساخوان
  12. مشارکت‌پذیری مردم در ساختار حاکمیت و نقش آن در توسعهٔ سیاسی ایران
  13. بررسی نقش زبان پایتون در آموزش مفاهیم برنامه‌نویسی به دانش‌آموزان نوجوان
  14. اثربخشی زوج درمانی شناختی-رفتاری بر تنظیم هیجانی، اعتماد در روابط زناشویی و صمیمیت جنسی زوجین مراجعه کننده به مراکز روانشناختی شهر اهواز
  15. نقش بازاریابی دیجیتال بر افزایش مشتریان کارگزاری‌های بورس تهران