جستجو
زندهنمایی نقوش حیوانی در سفال ایلخانی: تحلیلی بر پویایی دورانی، تداوم حیات و بازتاب فرهنگ تصویری مغولی
یعقوب طالبی1
چکیده :
نقوش حیوانی در سفال دوره ایلخانی غالباً بهصورت تکرارشونده و در حال حرکت پیرامون بدنه ظروف سامان یافتهاند؛ سازمانبندیای که از سطح آرایهای صرف فراتر رفته و نوعی پویایی بصری و کیفیت زندهنمایانه را در تجربه دیداری بیننده ایجاد میکند. مسئله اصلی این پژوهش تبیین سازوکار شکلگیری این زندهنمایی و تحلیل نسبت آن با ساختار هندسی ظرف و زمینههای فرهنگی ـ نمادین عصر ایلخانی است. پرسش بنیادین آن است که آیا حرکت در این آثار بازتابی از طبیعتگرایی تصویری است یا حاصل نظامی ساختاری و ریتمیک در سازماندهی نقش بر سطح مدور ظرف؟
این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و با تمرکز بر تحلیل ساختار ترکیببندی، ریتم تکرار، امتداد خطی پیکرهها، جهت حرکت و نسبت نقش با فرم ظرف انجام شده است. در گام نخست، ویژگیهای بصری نمونههای شاخص توصیف و سازوکارهای ایجاد حس حرکت بررسی شده؛ سپس در لایهای تفسیری، پیوند این پویایی با مفاهیم نمادین همچون حیات، چرخه استمرار، مفهوم دور در اندیشه ایرانی، آیین شکار سلطنتی و سنت تصویری مغولی تحلیل گردیده است.
یافتهها نشان میدهد که زندهنمایی در سفال ایلخانی نه بر پایه بازنمایی دقیق آناتومیک یا طبیعتگرایی حرکتی، بلکه حاصل همافزایی سه عامل بنیادین است: ساختار مدور و زمانمند سطح ظرف، منطق ریتمیک تکرار پیکرهها، و بار معنایی حیوان در فرهنگ ایرانی ـ مغولی. حرکت دورانی نقشها، ظرف را به میدانی پویا بدل میکند که در آن کنش حیوان در چرخهای بیپایان استمرار مییابد. بدینترتیب، پویایی تصویری این آثار را میتوان بازتابی ساختاری از مفاهیم تداوم حیات، نظم کیهانی و اقتدار سلطنتی در بستر فرهنگی ایلخانی دانست.
کلمات کلیدی : سفال ایلخانی نقوش حیوانی زندهنمایی حرکت دورانی فرهنگ مغولی شکار سلطنتی
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : پژوهش و مطالعات هنر، فلسفه و تاریخ هنر
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری
آدرس وب سایت کنفرانس : icact.ir
کد IOI مقاله : AAHF-ABDABA
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHF-ABDABA
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AAHF-ABDABA
سایر مقالات ارائه دهنده
- زندهنمایی نقوش حیوانی در سفال ایلخانی: تحلیلی بر پویایی دورانی، تداوم حیات و بازتاب فرهنگ تصویری مغولی
- چهرهپردازی در سفال ایلخانی: تحلیلی تاریخی بر بستر تداوم و تحول تصویری در ایران قرن هفتم و هشتم هجری
- بازنمایی اسب در هنر ساسانی و ایلخانی: تحلیل تطبیقی یک کاسه سفالی از موزه تخصصی ایلخانی مراغه با تأکید بر تداوم و بازآفرینی نقوش پیش از اسلام
- از وحی تا فضا: تجلی مفاهیم قرآنی در معماری و تزیینات معماری اسلامی
- تداوم و بازآفرینی اسفنکس در هنر ایران: تحلیل تطبیقی یک کاسه سفالین ایلخانی از موزه تخصصی ایلخانی مراغه
سایر مقالات محل انتشار
- آشنایی با جزئیات سیستم خورشیدی غیر فعال ، حوضچه روی بام در استان خراسان شمالی
- مروری بر چارچوب پژوهش در مطالعات ساختار فضایی بافت شهری
- هستیشناسی رخداد و پروژه شهری: تلفیق دلوز، شاتُلِه، وایتهد و اِستِنگِرز برای خلق فضاهای معناساز
- حمل و نقل عمومی و توسعه پایدار شهری
- ارزیابی روند خودترمیمی در بتن خودتراکم و مقایسه آن با بتن معمولی
- بررسی تأثیر طراحی بهینه والپست و وادار بر دوام، ایمنی و هماهنگی سازهای-معماری در دیوارهای داخلی و خارجی ساختمان ها
- واکاوی متغیرهای مؤثر بر مصرف انرژی در تبدیل حیاط مرکزی خانههای تاریخی به آتریوم
- الگوهای مداخله در بافت فرسوده(مطالعه موردی: محله قطارچیان شهر سنندج)
- تأثیر معماری بیزانس بر معماری اسلامی: بازخوانی ریشه ها، اقتباس ها و بازآفرینی ها
- طراحی فضاهای شهری تطبیق پذیر با رفتارهای متغیر شهروندان در عصر دیجیتال
- زیباییشناسی مقدس در فضاهای متحرک شهری: تحلیل نقش هنر و معماری در تجربه معنوی و روانی مسافران ایستگاه مترو حضرت مریم
- A Psychosocial and Financial Analysis of Citizens’ Responses to Deconstructivist Architecture in Iran’s Traditional Urban Contexts: Investigating Risk Perception, Place Attachment, and Investment Behavior
- تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دورههای دهم تا سیزدهم
- تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دورههای چهاردهم تا هفدهم
- تحلیل هندسی محرابهای مساجد قدیمی تبریز: پیوند فرم و هندسه