جلوه های حضور آب در معماری آب انبار های سنتی ایران

پرژک محمدپور1 حمید صنیعی پور2 نرجس صادقی3

چکیده :
آب، همواره عاملی اساسی در آبادانی شهرها و محل زیست انسان¬ها بوده است. کم ¬آبی، نامهربانی طبیعت و نیز اهمیت این عنصر بی ¬بدیل از منظر اعتقادی و مذهبی به آن حرمت و قداستی چشمگیر در میان مردمان ایران داده است. جایگاه والای آب در پهنه اقلیمی ایران چنان است که در هر شهر و دیاری می¬توان ردپای معمارانه را در وصف اهمیت آن یافت. آب ¬انبار با هدفی والا و بکر در جهت برخورداری هرچه بیشتر از این عنصر حیات بخش با بینش وسیع و تدابیر خلاقانه معمار ایرانی بنیاد نهاده شده است. این انبارهای ذخیره آب، نماد فرهنگ و تلاش خستگی ¬ناپذیر گذشتگان در بهره¬ گیری از عناصر طبیعی است. ایجاد بنایی مانند آب ¬انبار نشان از درک بالای گذشتگان نسبت به موضوع آب، حرمت و حراست از این عنصر هستی بخش دارد. آنها با محصور کردن آب در بنایی تاریک، نور امید را در دل تشنگان و رهگذران زنده می¬کردند. این بنای عام¬ المنفعه و بنایی از سازه¬ های آبی معماری ایران، با بهترین فنون مهندسی زمان خود ساخته شده است. آب -انبارها از جمله بناهای مهم شهرهای خشک ایران به شمار می¬رفته که از اهمیت خاصی در فضاهای شهری برخوردار بوده است. لذا این نوشتار با هدف شناخت توجه گذشتگان به عناصر طبیعی و نحوه بهره¬ گیری آنان از طبیعت و تأثیر حضور آب در معماری آب ¬انبارها، به بررسی مراتب و شکل حضور آب در آب ¬انبارهای نواحی مختلف ایران پرداخته¬ است. این پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی است و گرد¬آوری اطلاعات بر مبنای مطالعات کتابخانه ¬ای- اسنادی و بررسی -های میدانی صورت گرفته است. نتایج نشان می¬دهد که معمار ایرانی با شناخت کامل از وضعیت اقلیمی ایران و آگاهی از ویژگی ¬های منحصر به فرد آب و همچنین تسلط بر فنون مهندسی زمان خود توانست ساختمانی را ایجاد نماید تا مأمن امنی برای آب، این گوهر حیات بخش باشد. در پناه این ساختمان، آب روزهای طولانی آرام و بی ¬صدا در دل انباری می ¬نشیند تا بی¬ منت، رافع عطش تشنگان باشد.

کلمات کلیدی : حضور آب معماری آب ¬انبار برکه


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری و توسعه پایدار
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 4icsau.ir
کد IOI مقاله : XYEA-BZBFD
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XYEA-BZBFD

سایر مقالات محل انتشار
  1. بهسازی لرزه ای مخازن مرتفع با استفاده از جداساز پایه با در نظر گرفتن اندرکنش سازه و سیال
  2. نقش علوم رفتاری درطراحی ساختمان اداری با رویکرد اثر محیط ساخته شده بر نظام فعالیت
  3. تحلیل و ارزیابی هزینه ها و منافع ایجاد تغییرات در راهها با استفاده از رژیم جاده ای
  4. نگرشی بر رویکردها، الگوها وراهبردهاي بهسازي ونوسازي بافت های فرسوده شهری
  5. معرفی مهار جایگذاری مستقیم با رویکرد استفاده در پایدارسازی خاک ساحل و دریا
  6. شناخت عوامل موثر بر مدیریت شهری در احیای گردشگری با رویکرد توسعه پایدار . مطالعه موردی : شهر مرودشت
  7. چیدمان پویای کاربری¬های شهری با کمک عامل فازی در محیط GIS
  8. مصالح پایدار بنیان
  9. نگاهی نو به سنت و مدرنیته از دیدگاه فرهنگ و هنر شرق و غرب
  10. مقایسه الگوی محله در شهرسازی ایرانی- اسلامی با الگو های عام اولیه در شهر سازی مدرن از منظر ویژگی ها و مفاهیم ، بررسی موردی محله وقت‌الساعت یزد
  11. بررسی تأثیر عوامل تهویه طبیعی و عناصر ویژه معماری در گذشته بر روی بنا و جایگزینی آن با دیگر عناصرحال حاضر در معماری معاصر
  12. نقش نسل نوین شهرهای جدید ایران در تامین مسکن در افق 1404
  13. الگوی معماری پایدار در اقلیم سرد و کوهستانی با نگاهی به مسجد سنگی ترک
  14. بررسی نقش سرمایه اجتماعی در توسعه پایدار کشاورزی (مطالعه موردی دهستان معجزات شهرستان زنجان)
  15. ارزیابی و تحلیل استفاده از عناصر اقلیمی در معماری مساکن با رویکرد مشارکت مدیران و معماران شهری (مطالعه موردی: شهرستان یزد)