جلوه¬های حضور آب در معماری یخچال¬های سنتی ایران

پرژک محمدپور1 حمید صنیعی پور2 نرجس صادقی3

چکیده :
چکیده آب، به عنوان یکی از عناصر زیبای هستی، از دیرباز نقش ارزنده¬ای در آبادانی و بهسازی محیط¬زیست انسان داشته است. ناسازگاری و سرسختی طبیعت کم¬آب ایران و نیز جایگاه والای آب از منظر فرهنگی و مذهبی باعث گردید این زلال بی-همتا به یگانه¬ای نزد ایرانیان بدل شود. در تأیید اهمیت آن همین بس که سازه¬های بی¬شماری در طول تاریخ ایران با موضوع آب ایجاد گردیده است. یخچال¬ها، از جمله بکرترین آثار معماری ایران است که در جهت برخورداری هر چه بیشتر از طبیعت و با هدف بهره¬وری بهینه آب بنا نهاده شده است. این معماری خشتی برخاسته از خاک، نماد اندیشه¬های ناب و خردورزی گذشتگان برای برقراری آسایشی پایدار است. ساختمانی بی¬پیرایه با مخروطهایی زیبا، که در جایی به دور از هیاهوی شهر و روستا در روندی به غایت مهندسی شده، آب روان و نرم را به جسمی سخت بدل می¬کند و آن را دل تاریک خود برای مدت مدیدی پنهان می¬دارد. یخچال¬ها، از جمله بناهای مهم فلات ایران است که در طی قرن¬ها پاسخگوی نیاز مردمان ایران بوده است. لذا این نوشتار با هدف شناخت توجه گذشتگان به عناصر طبیعی و نحوه بهره¬گیری آنان از طبیعت و تأثیر حضور آب در معماری یخچال¬ها، به بررسی مراتب و شکل حضور آب در یخچال¬های سنتی نواحی مختلف ایران پرداخته است. این پژوهش از نوع توصیفی– تحلیلی است و گردآوری اطلاعات بر مبنای مطالعات کتابخانه¬ای– اسنادی و بررسی¬های میدانی صورت گرفته است. نتایج نشان می¬دهد؛ که معمار ایرانی با شناخت کامل از وضعیت اقلیمی ایران و آگاهی از ویژگی¬های منحصر به فرد آب و همچنین اشراف کامل به فنون و تکنیک¬های مهندسی زمان خود، توانست بنایی ایجاد نماید که به مدد آن یخ¬های زیبا و شفاف ماه¬ها با حفظ برودت و کیفیت، در عمقی از خاک بماند، تا در روزهای داغ و گرمای سوزان، سرما و آسایش را بذل نماید.

کلمات کلیدی : واژگان کلیدی حضور آب معماری یخچال سنتی یخ سازه آبی


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری و توسعه پایدار
محل انتشار : چهارمین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 4icsau.ir
کد IOI مقاله : XYEA-BAGZF
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XYEA-BAGZF

سایر مقالات محل انتشار
  1. بهسازی لرزه ای مخازن مرتفع با استفاده از جداساز پایه با در نظر گرفتن اندرکنش سازه و سیال
  2. نقش علوم رفتاری درطراحی ساختمان اداری با رویکرد اثر محیط ساخته شده بر نظام فعالیت
  3. تحلیل و ارزیابی هزینه ها و منافع ایجاد تغییرات در راهها با استفاده از رژیم جاده ای
  4. نگرشی بر رویکردها، الگوها وراهبردهاي بهسازي ونوسازي بافت های فرسوده شهری
  5. معرفی مهار جایگذاری مستقیم با رویکرد استفاده در پایدارسازی خاک ساحل و دریا
  6. شناخت عوامل موثر بر مدیریت شهری در احیای گردشگری با رویکرد توسعه پایدار . مطالعه موردی : شهر مرودشت
  7. چیدمان پویای کاربری¬های شهری با کمک عامل فازی در محیط GIS
  8. مصالح پایدار بنیان
  9. نگاهی نو به سنت و مدرنیته از دیدگاه فرهنگ و هنر شرق و غرب
  10. مقایسه الگوی محله در شهرسازی ایرانی- اسلامی با الگو های عام اولیه در شهر سازی مدرن از منظر ویژگی ها و مفاهیم ، بررسی موردی محله وقت‌الساعت یزد
  11. بررسی تأثیر عوامل تهویه طبیعی و عناصر ویژه معماری در گذشته بر روی بنا و جایگزینی آن با دیگر عناصرحال حاضر در معماری معاصر
  12. نقش نسل نوین شهرهای جدید ایران در تامین مسکن در افق 1404
  13. الگوی معماری پایدار در اقلیم سرد و کوهستانی با نگاهی به مسجد سنگی ترک
  14. بررسی نقش سرمایه اجتماعی در توسعه پایدار کشاورزی (مطالعه موردی دهستان معجزات شهرستان زنجان)
  15. ارزیابی و تحلیل استفاده از عناصر اقلیمی در معماری مساکن با رویکرد مشارکت مدیران و معماران شهری (مطالعه موردی: شهرستان یزد)