بررسی مفهوم حاشیه نشینی و معضلات شهری ناشی از آن

روح اله عشریه¹ مائده امیری رسکتی²

چکیده :
پدیده حاشیه نشینی پدیده ای شهری است كه با توجه به رشد شهرنشینی بی رویه در جهان و مهاجرت از روستا به شهر با قصد رفاه بیشتر شكل گرفته و گسترش یافته است. حاشیه نشینی به عنوان برهم زننده تعادل فیزیكی شهرها، نشان دهنده توسعه ناموزون شهری و منطقه ای است و به دغدغه ی بسیاری از متخصصین شهری، جامعه شناسان و معماران تبدیل گشته. از سوی دیگر گسترش فيزيكي نابسامان و بي رويه ي شهرها يكي از مشكلات شهر و شهرنشيني جهان سوم در دوران معاصر مي باشد؛ بطوريكه طي فرآيندي مداوم محدوده هاي فيزيكي و فضاهاي كالبدي شهر در جهات عمودي و افقي به لحاظ كمي و كيفي رشد مي يابد و اگر اين روند سريع و بي برنامه باشد به تركيبي نامتناسب از فضاهاي شهري مشكل زا خواهد انجاميد. لذا يكي از علل شكل گيري اين روند و همچنين يكي از مهمترين پيامدهاي آن حاشيه نشيني شهري است. حاشیه نشینی در کلان شهرهای جهان به ویژه در کشورهای در حال توسعه در همسنجی با دیگر مناطق جهان به صورت فزاینده ای در حال رشد است و با توجه به مشکلات و معضلاتی که به همراه دارد به یکی از چالش های توسعه ای در این کشورها تبدیل شده است. در این مقاله تلاش شده حاشیه نشینی، عوامل آن و مشکلات پدید آمده ناشی از این مسئله بررسی شود و پس از شناسایی مولفه های تاثیرگذار، راهکارهایی جهت کاهش پیامدهای این مهم ارائه گردد. برای این منظور از روش مطالعات کتابخانه ای و اسنادی استفاده شده و حوزه ی هدف آن، کلان شهرهای کشور می باشد.

کلمات کلیدی : واژگان کلیدی حاشیه نشینی مهاجرت کلانشهر مدیریت شهری شهرسازی

---

زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی شهرسازی وتوسعه شهري پايدار
محل انتشار : دومین کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در عمران، معماری و شهرسازی
آدرس وب سایت کنفرانس : 2cauconf.com
کد IOI مقاله : XYZA-ZZABH
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XYZA-ZZABH
نمایش چکیده انگلیسی : https://isnac.ir/SA/XYZA-ZZABH

سایر مقالات ارائه دهنده

1. بررسی مفهوم توسعه پایدار و چگونگی نمود آن در شهرها
2. بررسی مفهوم حاشیه نشینی و معضلات شهری ناشی از آن
3. "تبیین و تدوین ضوابط اجرایی و مقرراتی در راستای ارتقای کیفیت ایده و ساخت"
4. بررسی الگوهای پایدار در معماری سنتی ایران و چگونگی نمود آن در معماری حال
5. بررسی عوامل موثر بر ارتقای سرزندگی فضاهای شهری در جهت تحقق پایداری اجتماعی
6. بررسی نقش نظریه space syntax در اصلاح فرم و شکل شهر
7. بررسی لزوم مدیریت شهری در راستای بهبود سطح کیفی شهرسازی
8. جستاری در بررسی نقش مدرنیته بر حوزه ی شهرسازی ایران
9. بررسی نقش بوم آوردی مصالح و طراحی اکولوژیک در راستای حفظ محیط زیست روستایی (نمونه موردی: بررسی مساکن سنتی روستای رسکت)
10. Analysis of the Role of High-Rise Construction in Urban Landscape
11. بررسی تاثیر طراحی محیطی در منظر بر پایدار اجتماعی (مطالعه موردي: پارك ملل شهرستان ساري)
12. بررسی راهکارهای معماری سنتی مساجد در راستاي همساز نمودن با ملاحظات اقلیمی، (مطالعه موردي: چهار نمونه از مساجد شهرستان ساري)
13. راهکارهای کنترل تراکم ترافیک شهری (مطالعه موردی: شهر ساری)
14. بررسی تاثیر زمینه گرایی در معماری از منظر تاریخی، (مطالعه موردی: فرهنگسرای هنر پارسی)
15. بررسی تاثیر موسیقی بنا در جهت تعامل مردم و موسیقی، (مطالعه موردی: خانه موسیقی)

سایر مقالات محل انتشار

1. بام سبز ، معماری پایداری ، و مصالح سبز وکاربرد آن در جهت کاهش مصرف انرژی
2. بهینه سازی مصرف انرژی در ساختمان(پنجره دوحداره)
3. بررسی تأثیر حالات نفسانی کاربر بر انتخاب رنگ در فضای داخلی مسکونی
4. بررسی عناصر کالبدی در باغ های تخت ایران ؛ مطالعه موردی باغ تخت قصر قجر و باغ شازده ماهان کرمان
5. ارزیابی آسایش حرارتی اقلیمی براساس شاخص های ماهانی و اوانز و زیست اقلیمی جهت دستیابی به معماری پایدار نمونه مورد مطالعه : شهر همدان
6. معماري همساز با اقلیم با تاکید بر مجتمع هاي مسکونی
7. (برنامه ریزی معماری استفاده بهینه از نور روز در کلاس درس مدارس) نمونه موردی:دبستان مجتمع آموزشی هدایت قم
8. نگاهی به معماری بومی در اقلیم گرم و مرطوب (سواحل جنوبی ایران)
9. تحلیل و ارزیابی شاخص های پویایی در فضاهای شهری
10. سیستم ساختمانی ترونکو، روشی نوین در معماری پایدار
11. A Study on Sediment Settling Pattern in the Reservoir of Shahid Rajaie Dam by Using Observed Data & Empirical Methods
12. علل بروز تخلفات مهندسی ساختمان در شهر ایلام
13. Investigation of the Seismic Behavior of the Coupled Shear Walls
14. بررسی تاثیر طبیعت بر تعاملات اجتماعی در میدان های شهری (نمونه های موردی: میدان های شهر تهران)
15. بررسی برج های خورشیدی در قالب معماری پایدار