جستجو
از دروازه و قلعه تا مسجد: تحلیل تطبیقی الگوی کالبدی-تاریخی بافت فرسوده محدوده مسجد یری پایین زنجان و مسجد شیخ تبریز و مسجد حاجیآباد یزد
اکبر نوروزی1 داریوش اردلان2 سید محمد رضا خطیبی3
چکیده :
چکیده :
مقدمه : بافتهای فرسوده حول مساجد تاریخی در شهرهای ایرانی، حاصل توسعه ارگانیک و لایهبندی تاریخی-کالبدی هستند که در فرآیندهای بازسازی اغلب نادیده گرفته میشوند
هدف پژوهش : بافتهای فرسوده حول مساجد تاریخی در شهرهای ایرانی، حاصل توسعه ارگانیک و لایهبندی تاریخی-کالبدی هستند که در فرآیندهای بازسازی اغلب نادیده گرفته میشوند.
روش شناسی تحقیق : روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و تطبیقی است و دادهها از طریق تحلیل اسنادی (گزارشهای سازمان میراث فرهنگی، طرحهای تفصیلی شهرداریها)، تحلیل کالبدی و تحلیل فضایی (Space Syntax) با نرمافزار Depthmap جمعآوری شدهاند.
قلمروجغرافیایی پژوهش : این پژوهش سه مسجد محلی را بهعنوان واحدهای تحلیلی انتخاب کرده است: مسجد یری پایین (زنجان)، مسجد حاجیآباد در یزد، و مسجد شیخی در تبریز همگی با نقش اجتماعی-مذهبی در محله، سابقه ساخت بر بقایای ساختارهای نظامی/اداری دوره قاجار، و وضعیت فرسودگی کالبدی مشابه..
یافته ها و بحث: یافتهها نشان میدهد که در هر سه مورد، تحول از کانون نظامی/اداری به کانون مذهبی، منجر به شکلگیری بافتی ارگانیک با شبکه معابر پیچیده، اختلاف طراز قابل توجه و مرکزگرایی فضایی حول مسجد شده است
نتایج : این پژوهش نشان میدهد که الگوی تکرارشونده، «الگوی کالبدی-تاریخی مراکز مذهبی» نام گرفته و نشان میدهد که فرسودگی کنونی، نتیجه فرآیند تاریخی و نه بینظمی است. نوآوری این پژوهش در سه سطح است: (۱) استخراج الگوی نظری جدید بر پایه مقایسه مساجد محلی همتراز؛ (۲) تلفیق تحلیل فضایی و لایهبندی تاریخی بدون نیاز به دادههای میدانی؛ و (۳) پیشنهاد تبدیل اختلاف طراز ناشی از بقایای قلعه به عنصری طراحیشده در بازتوانی. پیشنهاد میشود در طرحهای بازسازی، لایههای تاریخی نه پوشانده شوند، بلکه بهعنوان بخشی از هویت فضایی مورد استفاده قرار گیرند.
کلمات کلیدی : بافت فرسوده فرم ارگانیک لایهبندی تاریخی مسجد یری پایین مسجد شیخ تبریز مسجد حاجیآباد یزد تحلیل فضایی بازتوانی هویتمحور
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مرمت بافت ها و آثار تاریخی
محل انتشار : پنجمین کنفرانس بین المللی مقاوم سازی لرزه ای
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icst.ir
کد IOI مقاله : AACZ-AAKADF
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AACZ-AAKADF
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AACZ-AAKADF
سایر مقالات ارائه دهنده
- تحلیل تطبیقی اثربخشی مشارکت عمومی در بازسازی بافتهای فرسوده شهری (مطالعه موردی: ایران و آلمان)
- از شهر تکهستهای تا پراکندگی ناپایدار: تحلیل دینامیک کالبدی-فضایی و ارزیابی شاخص SCI در شهر زنجان (1375ـ1400)
- خلق مکان در فضاهای بینراسته شهری: نقش دستفروشی غیررسمی در تولید فضای عمومی موقت (مطالعه موردی: فضاهای ورودی بانکها و ادارات در شهر زنجان)
- واکـاوی عوامل کاهش حضورپذیری عمومی در بقـاع متبرکه با رویکردی فضایی-اجتماعی (مطالعه موردی: امامزاده سید ابراهیم (ع) شهر زنجان)
- شهرسازی بهمثابه ایدئولوژی: نحوه ساختار فضایی قدرت و کیهانشناسی در شهرهای ایران پیش از اسلام
- قلعههای مقاومت: تطبیق ساختارهای شهری-دفاعی قلعه بابک و ایزدخواست در پاسخ به چالشهای جغرافیایی و نظامی
- رشد ارگانیک در بافتهای محلهای شهرهای متوسط ایران: تطبیق الگوهای فضایی محدوده بافت فرسوده مسجد یری زنجان با بافت فرسوده محدوده سلطان امیراحمد کاشان
- از دروازه و قلعه تا مسجد: تحلیل تطبیقی الگوی کالبدی-تاریخی بافت فرسوده محدوده مسجد یری پایین زنجان و مسجد شیخ تبریز و مسجد حاجیآباد یزد
- تحولات نظاممند شهرسازی: مطالعهای تطبیقی تاریخی از ایران و چین (۱۳۰۰–۱۴۰۰ شمسی)
- حکمرانی شبانه در عصر شهرهای هوشمند: مرور نظاممند چالشها و فرصتها در شهر میانی ایران(نمونه موردی : شهر زنجان)
- مراکز غیرمذهبی و فرآیند رشد ارگانیک شهرهای تاریخی ایران: بازخوانی نقش بازار و ارگ
- فراتر از فرم: بازاندیشی در نقش متغیرهای کالبدی، اجتماعی و نهادی در موفقیت و شکست پروژههای مسکن انبوه؛ مروری انتقادی بر تجربه پرویت - ایگو و مسکن مهر
- تحول نقش محله در گذر زمان؛ از نهاد اجتماعی–فضایی در شهر سنتی تا بازتعریف آن در رویکردهای معاصر شهرسازی
- آسیبشناسی پیامدهای ناخواسته مداخلات کالبدی در شهرهای میانی ایران؛ واکاوی انتقادی پروژههای شهری زنجان در سنوات(۱۳۶۰-۱۴۰۰)
- بازخوانی خیابان امام زنجان( حدفاصل تقاطع خیابان فردوسی تا امامزاده سید ابراهیم )بهعنوان یک «منظر فرهنگی منعطف» در چرخههای آیینی و مدنی
سایر مقالات محل انتشار
- بازیافت هوشمند مصالح ساختمانی: رویکردی نوین برای کاهش پسماند و توسعه پایدار در ایران
- تقویت تعاملات اجتماعی با سازماندهی سلسله مراتب فضاهای باز در مجتمع تجاری- اداری
- Short-term electrical load prediction based on a system identification model in an actual educational building
- پیشینه مدیریت بحران و جایگاه اسکان موقت و نقش هوش مصنوعی در مدیریت بحران زلزله
- بهسازی و مقاوم سازی لرزه ای دیوارهای بنایی با استفاده از الیاف GFRPشبکه ای: مطالعه عددی با نرم افزار ABAQUS
- تاثیرات بام سبز بروی مشکلات مردم در رابطه با فضای
- Three-Dimensional Shear Wave Velocity Modeling in Tabriz City Using Ensemble Neural Networks and Geospatial Interpolation
- بازآفرینی جدارههای شهری رودخانه بالقلوچای با تأکید بر تعامل سازنده با طبیعت
- الهام از سیستم های زیستی در طراحی معماری پایدار ، پیوند معماری بایونیک با اصول معماری سبز
- مقاومسازی سازههای بتنی قدیمی با استفاده از کامپوزیتهای FRP و ارزیابی تأثیر آن بر رفتار لرزهای
- مقاومسازی ساختمانهای فولادی با استفاده از دیوارهای برشی بتنی پیشساخته و ارزیابی تأثیر آن بر پایداری لرزهای
- ضرورت مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر برنامهریزی و طراحی شهری
- کاربرد هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء در صنعت ساختمان و معماری: فرصت ها، چالش ها و افق پیش رو
- بررسی هویت شهری و مولفههای هویت بخش آن نمونه موردی: شهر گلستان
- طراحی موزه شعر و ادب با رویکرد تقویت تعاملات اجتماعی و فرهنگی در شهر ساری