نمایش چکیده انگلیسی

تحول نقش محله در گذر زمان؛ از نهاد اجتماعی–فضایی در شهر سنتی تا بازتعریف آن در رویکردهای معاصر شهرسازی

اکبر نوروزی1

چکیده :
چکیده: مقدمه و ضرورت پژوهش: محله به‌عنوان یکی از بنیادی‌ترین واحدهای سازمان فضایی شهر، در طول تاریخ نقش‌هایی فراتر از سکونت داشته و همواره بستری برای شکل‌گیری روابط اجتماعی، فعالیت‌های اقتصادی، هویت جمعی و مشارکت شهروندی بوده است. بااین‌حال، تحولات ناشی از مدرنیزاسیون، گسترش شهرنشینی و غلبه رویکردهای کالبد محور در برنامه‌ریزی شهری، موجب دگرگونی کارکردهای سنتی محله و کاهش برخی از نقش‌های اجتماعی و هویتی آن شده است. ازاین‌رو، شناخت سیر تحول نقش محله و بازخوانی جایگاه آن در رویکردهای معاصر شهرسازی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. هدف پژوهش: تحلیل تحول نقش و کارکردهای محله در گذر زمان و تبیین جایگاه آن در نظریه‌ها و رویکردهای نوین شهرسازی است. قلمرو پژوهش، مطالعات نظری و تجربی مرتبط با مفهوم محله از دوره شهر سنتی تا رویکردهای معاصر توسعه محله‌محور را در بر می‌گیرد. روش پژوهش: پژوهش حاضر از نظر هدف بنیادی و از نظر روش، توصیفی ـ تحلیلی است که با بهره‌گیری از مطالعات اسنادی و مرور نظام‌مند منابع علمی انجام شده است. یافته‌های پژوهش: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که محله در شهرهای سنتی به‌عنوان یک نهاد اجتماعی ـ فضایی چند کارکردی عمل می‌کرد، درحالی‌که در دوره شهرسازی مدرن به‌تدریج به واحدی عمدتاً کالبدی و سکونتی تقلیل یافت. همچنین بررسی رویکردهای معاصر حاکی از بازتعریف نقش محله به‌عنوان بستری برای ارتقای سرمایه اجتماعی، هویت مکانی، تاب‌آوری و زیست‌پذیری شهری است. نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش بیانگر آن است که احیای کارکردهای چندبعدی محله می‌تواند نقش مؤثری در تحقق توسعه پایدار شهری و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان ایفا کند. محدودیت اصلی پژوهش، اتکای آن به منابع اسنادی و فقدان بررسی‌های میدانی است؛ ازاین‌رو، انجام مطالعات تجربی در محلات شهری با شرایط گوناگون به‌عنوان مسیر پیشنهادی برای پژوهش‌های آتی توصیه می‌شود.

کلمات کلیدی : محله نقش محله شهر سنتی شهرسازی معاصر هویت محله‌ای توسعه محله‌محور بازآفرینی شهری


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : برنامه ریزی ، مدیریت و طراحی شهری
محل انتشار : پنجمین کنفرانس بین المللی مقاوم سازی لرزه ای
آدرس وب سایت کنفرانس : 5icst.ir
کد IOI مقاله : AACZ-ABGFCC
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AACZ-ABGFCC
نمایش چکیده انگلیسی : https://isnac.ir/SA/AACZ-ABGFCC

سایر مقالات ارائه دهنده
  1. تحلیل تطبیقی اثربخشی مشارکت عمومی در بازسازی بافتهای فرسوده شهری (مطالعه موردی: ایران و آلمان)
  2. از شهر تک‌هسته‌ای تا پراکندگی ناپایدار: تحلیل دینامیک کالبدی-فضایی و ارزیابی شاخص SCI در شهر زنجان (1375ـ1400)
  3. خلق مکان در فضاهای بین‌راسته شهری: نقش دست‌فروشی غیررسمی در تولید فضای عمومی موقت (مطالعه موردی: فضاهای ورودی بانک‌ها و ادارات در شهر زنجان)
  4. واکـاوی عوامل کاهش حضور‌پذیری عمومی در بقـاع متبرکه با رویکردی فضایی-اجتماعی (مطالعه موردی: امام‌زاده سید ابراهیم (ع) شهر زنجان)
  5. شهرسازی به‌مثابه ایدئولوژی: نحوه ساختار فضایی قدرت و کیهان‌شناسی در شهرهای ایران پیش از اسلام
  6. قلعه‌های مقاومت: تطبیق ساختارهای شهری-دفاعی قلعه بابک و ایزدخواست در پاسخ به چالش‌های جغرافیایی و نظامی
  7. رشد ارگانیک در بافت‌های محله‌ای شهرهای متوسط ایران: تطبیق الگوهای فضایی محدوده بافت فرسوده مسجد یری زنجان با بافت فرسوده محدوده سلطان‌ امیراحمد کاشان
  8. از دروازه و قلعه تا مسجد: تحلیل تطبیقی الگوی کالبدی-تاریخی بافت فرسوده محدوده مسجد یری پایین زنجان و مسجد شیخ تبریز و مسجد حاجی‌آباد یزد
  9. تحولات نظام‌مند شهرسازی: مطالعه‌ای تطبیقی تاریخی از ایران و چین (۱۳۰۰–۱۴۰۰ شمسی)
  10. حکمرانی شبانه در عصر شهرهای هوشمند: مرور نظام‌مند چالش‌ها و فرصت‌ها در شهر میانی ایران(نمونه موردی : شهر زنجان)
  11. مراکز غیرمذهبی و فرآیند رشد ارگانیک شهرهای تاریخی ایران: بازخوانی نقش بازار و ارگ
  12. فراتر از فرم: بازاندیشی در نقش متغیرهای کالبدی، اجتماعی و نهادی در موفقیت و شکست پروژه‌های مسکن انبوه؛ مروری انتقادی بر تجربه پرویت - ایگو و مسکن مهر
  13. تحول نقش محله در گذر زمان؛ از نهاد اجتماعی–فضایی در شهر سنتی تا بازتعریف آن در رویکردهای معاصر شهرسازی
  14. آسیب‌شناسی پیامدهای ناخواسته مداخلات کالبدی در شهرهای میانی ایران؛ واکاوی انتقادی پروژه‌های شهری زنجان در سنوات(۱۳۶۰-۱۴۰۰)
  15. بازخوانی خیابان امام زنجان( حدفاصل تقاطع خیابان فردوسی تا امامزاده سید ابراهیم )به‌عنوان یک «منظر فرهنگی منعطف» در چرخه‌های آیینی و مدنی
سایر مقالات محل انتشار
  1. بازیافت هوشمند مصالح ساختمانی: رویکردی نوین برای کاهش پسماند و توسعه پایدار در ایران
  2. تقویت تعاملات اجتماعی با سازماندهی سلسله‌ مراتب فضاهای باز در مجتمع تجاری- اداری
  3. Short-term electrical load prediction based on a system identification model in an actual educational building
  4. پیشینه مدیریت بحران و جایگاه اسکان موقت و نقش هوش مصنوعی در مدیریت بحران زلزله
  5. بهسازی و مقاوم سازی لرزه ای دیوارهای بنایی با استفاده از الیاف GFRPشبکه ای: مطالعه عددی با نرم افزار ABAQUS
  6. تاثیرات بام سبز بروی مشکلات مردم در رابطه با فضای
  7. Three-Dimensional Shear Wave Velocity Modeling in Tabriz City Using Ensemble Neural Networks and Geospatial Interpolation
  8. بازآفرینی جداره‌های شهری رودخانه بالقلوچای با تأکید بر تعامل سازنده با طبیعت
  9. الهام از سیستم های زیستی در طراحی معماری پایدار ، پیوند معماری بایونیک با اصول معماری سبز
  10. مقاوم‌سازی سازه‌های بتنی قدیمی با استفاده از کامپوزیت‌های FRP و ارزیابی تأثیر آن بر رفتار لرزه‌ای
  11. مقاوم‌سازی ساختمان‌های فولادی با استفاده از دیوارهای برشی بتنی پیش‌ساخته و ارزیابی تأثیر آن بر پایداری لرزه‌ای
  12. ضرورت مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر برنامه‌ریزی و طراحی شهری
  13. کاربرد هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء در صنعت ساختمان و معماری: فرصت ها، چالش ها و افق پیش رو
  14. بررسی هویت شهری و مولفه‌های هویت بخش آن نمونه موردی: شهر گلستان
  15. طراحی موزه شعر و ادب با رویکرد تقویت تعاملات اجتماعی و فرهنگی در شهر ساری