جستجو
از شهر تکهستهای تا پراکندگی ناپایدار: تحلیل دینامیک کالبدی-فضایی و ارزیابی شاخص SCI در شهر زنجان (1375ـ1400)
اکبر نوروزی1
چکیده :
چکیده :
مقدمه : در سالهای اخیر، مشارکت عمومی به یکی از عناصر اصلی در موفقیت پروژههای توسعه و بازسازی شهری تبدیل شده است، به خصوص در زمینه احیای بافتهای فرسوده شهری که با چالشهای گسترده اجتماعی، اقتصادی و محیطی مواجه هستند.
هدف پژوهش : تحلیل تناقض بین گسترش شهرهای تکهستهای و اصول پایداری شهری بر اساس شاخصهای کالبدی-محیطی (نمونه مطالغاتی :شهر زنجان)
روش شناسی تحقیق : روش پژوهش ترکیبی (کیفی-کمی) با رویکرد توصیفی-تحلیلی است که در آن از دادههای مکانی (نقشههای کاربری اراضی استخراجشده از تصاویر ماهوارهای و طرح تفصیلی شهر ،شاخصهای کالبدی (تراکم ساختوساز، ضریب پراکندگی، شاخص گسترش افقی، دسترسی به فضای سبز و شبکه حملونقل) و معیارهای زیستمحیطی (تغییرات پوشش سبز، افزایش سطوح نفوذناپذیر، تخریب اراضی کشاورزی) استفاده شده است
قلمروجغرافیایی پژوهش : شهر زنجان
یافته ها و بحث: نتایج این تحقیق نشان میدهد که گسترش شهر زنجان در25سال گذشته بهطور میانگین سالانه ۲٫۷ درصد بوده و بیش از ۶۸ درصد از این گسترش در (مناطق کشاورزی و دشت زنجان) رخ داده است. همچنین، شاخص تراکم ساختوساز از ۰٫۴۲ در 1375 به ۰٫۳۱ در 1400 کاهش یافته که نشاندهنده روند پراکندهسازی شهری است. در عین حال، سرانه فضای سبز از ۹٫۲ مترمربع به ۵٫۱ مترمربع کاهش یافته است
نتایج : گسترش سطحی شهر زنجان با اصول کلیدی پایداری شهری از جمله کارآیی فضایی، عدالت محیطی، حفظ اکوسیستمهای شهری و کاهش بینهایتگرایی شهری در تقابل بوده همچنین نتایج تحلیل نشان میدهد که گسترش شهر تکهستهای زنجان نهتنها بهعنوان یک مدل توسعه شهری پایدار عمل نکرده، بلکه با ایجاد فشار بر منابع طبیعی، افزایش ترافیک، و تضعیف کیفیت زندگی، به یک عامل ناپایداری تبدیل شده است.
در نهایت نیزپیشنهاد میشود که با بازنگری در برنامهریزی کالبدی، توجه به توسعه چندهستهای شهر و تقویت سیاستهای مدیریت رشد هوشمند (Smart Growth) میتواند مسیری برای تعدیل و رفع این تناقض باشد.
کلمات کلیدی : گسترش شهرتکهستهای پایداری شهری شاخصهای کالبدی محیطی شهر زنجان برنامهریزی شهری
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی شهرسازی وتوسعه شهري پايدار
محل انتشار : هفتمین کنفرانس بین المللی و هشتمین کنفرانس ملی عمران، معماری، هنر و طراحی شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 8iccacs.ir
کد IOI مقاله : AACH-AAGBFF
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AACH-AAGBFF
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AACH-AAGBFF
سایر مقالات ارائه دهنده
- تحلیل تطبیقی اثربخشی مشارکت عمومی در بازسازی بافتهای فرسوده شهری (مطالعه موردی: ایران و آلمان)
- از شهر تکهستهای تا پراکندگی ناپایدار: تحلیل دینامیک کالبدی-فضایی و ارزیابی شاخص SCI در شهر زنجان (1375ـ1400)
- خلق مکان در فضاهای بینراسته شهری: نقش دستفروشی غیررسمی در تولید فضای عمومی موقت (مطالعه موردی: فضاهای ورودی بانکها و ادارات در شهر زنجان)
- واکـاوی عوامل کاهش حضورپذیری عمومی در بقـاع متبرکه با رویکردی فضایی-اجتماعی (مطالعه موردی: امامزاده سید ابراهیم (ع) شهر زنجان)
- شهرسازی بهمثابه ایدئولوژی: نحوه ساختار فضایی قدرت و کیهانشناسی در شهرهای ایران پیش از اسلام
- قلعههای مقاومت: تطبیق ساختارهای شهری-دفاعی قلعه بابک و ایزدخواست در پاسخ به چالشهای جغرافیایی و نظامی
- رشد ارگانیک در بافتهای محلهای شهرهای متوسط ایران: تطبیق الگوهای فضایی محدوده بافت فرسوده مسجد یری زنجان با بافت فرسوده محدوده سلطان امیراحمد کاشان
- از دروازه و قلعه تا مسجد: تحلیل تطبیقی الگوی کالبدی-تاریخی بافت فرسوده محدوده مسجد یری پایین زنجان و مسجد شیخ تبریز و مسجد حاجیآباد یزد
- تحولات نظاممند شهرسازی: مطالعهای تطبیقی تاریخی از ایران و چین (۱۳۰۰–۱۴۰۰ شمسی)
- حکمرانی شبانه در عصر شهرهای هوشمند: مرور نظاممند چالشها و فرصتها در شهر میانی ایران(نمونه موردی : شهر زنجان)
- مراکز غیرمذهبی و فرآیند رشد ارگانیک شهرهای تاریخی ایران: بازخوانی نقش بازار و ارگ
- فراتر از فرم: بازاندیشی در نقش متغیرهای کالبدی، اجتماعی و نهادی در موفقیت و شکست پروژههای مسکن انبوه؛ مروری انتقادی بر تجربه پرویت - ایگو و مسکن مهر
- تحول نقش محله در گذر زمان؛ از نهاد اجتماعی–فضایی در شهر سنتی تا بازتعریف آن در رویکردهای معاصر شهرسازی
- آسیبشناسی پیامدهای ناخواسته مداخلات کالبدی در شهرهای میانی ایران؛ واکاوی انتقادی پروژههای شهری زنجان در سنوات(۱۳۶۰-۱۴۰۰)
- بازخوانی خیابان امام زنجان( حدفاصل تقاطع خیابان فردوسی تا امامزاده سید ابراهیم )بهعنوان یک «منظر فرهنگی منعطف» در چرخههای آیینی و مدنی
سایر مقالات محل انتشار
- سد چمشیر ، توسعه پایدار ، رودخانه زهره
- تاثیر معماری سبز برکاهش جزایر گرمای شهری و بهبود محیط زیست شهری و کاهش مصرف انرژی
- معماری سبز: برنامه ریزی شهری و طراحی معماری برای توسعه پایدار
- ارزیابی و سنجش عوامل موثر بر امنیت در محلات غیررسمی ناکارآمد شهری مورد مطالعه: محله فرودگاه- شهریزد
- تأثیرمعماری ارگونومیک بر کارمندان
- بررسی نقش و اهمیت فضاهای بینابینی در معماری مسکونی معاصر شهر تهران
- بازطراحی محیط های آموزشی برای ارتقای سلامت روان: دیدگاههای روانشناختی و معماری
- درآمدی بر انعکاس حکمت هنر اسلامی در فضاسازی آثار کامران دیبا
- تحلیل ساختاری و معناشناختی نقوش منسوجات دوره ساسانی با تأکید بر طبقهبندی فرمی، موضوعی و ویژگیهای رنگی
- خوانش اگزیستانسیالیستی فیلم ابدیت و یک روز ساخته (تئو آنجلوپولوس)
- «ارائهی الگویهای طراحی در فضاهای آموزشی مبتنی بر واقعیت مجازی (VR) و واقعیت افزوده (AR)»
- بررسی زیباییشناسی فضا و مکان مساجد اسلامی در آرام سازی روان انسان
- بررسی تحولات قانونی و حقوقی قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیر منقول و تاثیر آن بر مقررات ماده 100 شهرداری ها:
- بند پ ماده 53 قانون برنامه پنج ساله هفتم توسعه و چالش ها پیش رو اجرای ماده 100 قانون شهرداری ها :
- Assessing the influence of the integration of BIM, VR and IoT technologies on enhancing the construction project management