جستجو
تحولات نظاممند شهرسازی: مطالعهای تطبیقی تاریخی از ایران و چین (۱۳۰۰–۱۴۰۰ شمسی)
اکبر نوروزی1
چکیده :
چکیده:
مقدمه: تحولات نظاممند شهرسازی در ایران و چین در قرن بیستم، باوجود تفاوتهای فرهنگی و سیاسی عمیق، از مسیرهای تاریخی همپوشانی برخوردار بوده است که بررسی تطبیقی آنها میتواند بینشهای ارزشمندی برای درک چالشهای شهرنشینی در جهان درحالتوسعه فراهم آورد.
هدف پژوهش: این پژوهش باهدف تحلیل تحولات نظاممند شهرسازی در ایران و چین در بازه زمانی ۱۳۰۰ تا ۱۴۰۰ خورشیدی (۱۹۲۰–۲۰۲۰ میلادی) انجام شده است.
روششناسی تحقیق: این تحقیق روش تحقیق مبتنی بر مرور سیستماتیک ادبیات علمی و تحلیل تطبیقی تاریخی - ساختاری است که با استفاده از چارچوب تحلیلی سهبعدی (تحولات نهادی - قانونی، تأثیر عوامل بینالمللی، و پاسخ به مدرنیته) انجام شده است
قلمرو جغرافیایی پژوهش: قلمرو تحقیق شامل سه دوره کلیدی در هر دو کشور میشود: دوره پیش از تحولات سیاسی بنیادین (پیش از ۱۳۵۷ در ایران و پیش از ۱۹۴۹ در چین)، دوره تحولات ساختاری پس از انقلابها، و دوره معاصر با تمرکز بر چالشهای شهرنشینی پایدار.
یافتهها و بحث: یافتهها نشان میدهد که هر دو کشور در مواجهه با مدرنیزاسیون شهری، ابتدا تحتتأثیر نفوذ استعماری/غربی قرار گرفتند، سپس پس از تحولات سیاسی ۱۹۴۹ و ۱۹۷۹، به سمت نظامهای متمرکز دولتی حرکت کردند و در نهایت در دوره معاصر با چالشهای مشترکی همچون گسترش بیرویه کالبد شهری، تضعیف میراثفرهنگی و نابرابری فضایی مواجه شدند؛ با این تفاوت که چین با تلفیق برنامهریزی متمرکز و مکانیزمهای بازار، توانسته تحولات شهری را با کنترل بیشتری هدایت کند، درحالیکه ایران با تکثر نهادی و تعارض سطوح مختلف حکمرانی، با چالشهای ساختاری جدیتری روبهروست.
نتایج: نتیجهگیری این پژوهش بر ضرورت بازنگری در نظام برنامهریزی شهری ایران با الهام از تجربیات چین بدون نادیدهگرفتن تفاوتهای زمینهای و تأکید بر تقویت هماهنگی نهادی، حفظ هویت فرهنگی در فرایند مدرنیزاسیون، و توسعه مدلهای مشارکتی در سیاستگذاری شهری استوار است.
کلمات کلیدی : نظام شهرسازی مطالعه تطبیقی ایران چین مدرنیزاسیون شهری تحولات تاریخی برنامهریزی متمرکز
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : برنامه ریزی ، مدیریت و طراحی شهری
محل انتشار : هفتمین کنفرانس بین المللی و هشتمین کنفرانس ملی عمران، معماری، هنر و طراحی شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 8iccacs.ir
کد IOI مقاله : AACH-ABBKGB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AACH-ABBKGB
نمایش چکیده انگلیسی
: https://isnac.ir/SA/AACH-ABBKGB
سایر مقالات ارائه دهنده
- تحلیل تطبیقی اثربخشی مشارکت عمومی در بازسازی بافتهای فرسوده شهری (مطالعه موردی: ایران و آلمان)
- از شهر تکهستهای تا پراکندگی ناپایدار: تحلیل دینامیک کالبدی-فضایی و ارزیابی شاخص SCI در شهر زنجان (1375ـ1400)
- خلق مکان در فضاهای بینراسته شهری: نقش دستفروشی غیررسمی در تولید فضای عمومی موقت (مطالعه موردی: فضاهای ورودی بانکها و ادارات در شهر زنجان)
- واکـاوی عوامل کاهش حضورپذیری عمومی در بقـاع متبرکه با رویکردی فضایی-اجتماعی (مطالعه موردی: امامزاده سید ابراهیم (ع) شهر زنجان)
- شهرسازی بهمثابه ایدئولوژی: نحوه ساختار فضایی قدرت و کیهانشناسی در شهرهای ایران پیش از اسلام
- قلعههای مقاومت: تطبیق ساختارهای شهری-دفاعی قلعه بابک و ایزدخواست در پاسخ به چالشهای جغرافیایی و نظامی
- رشد ارگانیک در بافتهای محلهای شهرهای متوسط ایران: تطبیق الگوهای فضایی محدوده بافت فرسوده مسجد یری زنجان با بافت فرسوده محدوده سلطان امیراحمد کاشان
- از دروازه و قلعه تا مسجد: تحلیل تطبیقی الگوی کالبدی-تاریخی بافت فرسوده محدوده مسجد یری پایین زنجان و مسجد شیخ تبریز و مسجد حاجیآباد یزد
- تحولات نظاممند شهرسازی: مطالعهای تطبیقی تاریخی از ایران و چین (۱۳۰۰–۱۴۰۰ شمسی)
- حکمرانی شبانه در عصر شهرهای هوشمند: مرور نظاممند چالشها و فرصتها در شهر میانی ایران(نمونه موردی : شهر زنجان)
- مراکز غیرمذهبی و فرآیند رشد ارگانیک شهرهای تاریخی ایران: بازخوانی نقش بازار و ارگ
- فراتر از فرم: بازاندیشی در نقش متغیرهای کالبدی، اجتماعی و نهادی در موفقیت و شکست پروژههای مسکن انبوه؛ مروری انتقادی بر تجربه پرویت - ایگو و مسکن مهر
- تحول نقش محله در گذر زمان؛ از نهاد اجتماعی–فضایی در شهر سنتی تا بازتعریف آن در رویکردهای معاصر شهرسازی
- آسیبشناسی پیامدهای ناخواسته مداخلات کالبدی در شهرهای میانی ایران؛ واکاوی انتقادی پروژههای شهری زنجان در سنوات(۱۳۶۰-۱۴۰۰)
- بازخوانی خیابان امام زنجان( حدفاصل تقاطع خیابان فردوسی تا امامزاده سید ابراهیم )بهعنوان یک «منظر فرهنگی منعطف» در چرخههای آیینی و مدنی
سایر مقالات محل انتشار
- سد چمشیر ، توسعه پایدار ، رودخانه زهره
- تاثیر معماری سبز برکاهش جزایر گرمای شهری و بهبود محیط زیست شهری و کاهش مصرف انرژی
- معماری سبز: برنامه ریزی شهری و طراحی معماری برای توسعه پایدار
- ارزیابی و سنجش عوامل موثر بر امنیت در محلات غیررسمی ناکارآمد شهری مورد مطالعه: محله فرودگاه- شهریزد
- تأثیرمعماری ارگونومیک بر کارمندان
- بررسی نقش و اهمیت فضاهای بینابینی در معماری مسکونی معاصر شهر تهران
- بازطراحی محیط های آموزشی برای ارتقای سلامت روان: دیدگاههای روانشناختی و معماری
- درآمدی بر انعکاس حکمت هنر اسلامی در فضاسازی آثار کامران دیبا
- تحلیل ساختاری و معناشناختی نقوش منسوجات دوره ساسانی با تأکید بر طبقهبندی فرمی، موضوعی و ویژگیهای رنگی
- خوانش اگزیستانسیالیستی فیلم ابدیت و یک روز ساخته (تئو آنجلوپولوس)
- «ارائهی الگویهای طراحی در فضاهای آموزشی مبتنی بر واقعیت مجازی (VR) و واقعیت افزوده (AR)»
- بررسی زیباییشناسی فضا و مکان مساجد اسلامی در آرام سازی روان انسان
- بررسی تحولات قانونی و حقوقی قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیر منقول و تاثیر آن بر مقررات ماده 100 شهرداری ها:
- بند پ ماده 53 قانون برنامه پنج ساله هفتم توسعه و چالش ها پیش رو اجرای ماده 100 قانون شهرداری ها :
- Assessing the influence of the integration of BIM, VR and IoT technologies on enhancing the construction project management